Nas pasadas semanas, nos clubs de lectura das bibliotecas de Monte Alto e Estudos Locais tivemos a ocasión de ler Insolación, de Emilia Pardo Bazán. Desfrutamos da súa lectura grazas á marabillosa edición de Reino de Cordelia con ilustracións de Javier de Juan.

Cien años después de la muerte de Emilia Pardo Bazán, Insolación sigue siendo una obra divertida, profundamente castiza y muy adelantada en su concepción, de esencia feminista, a la época en la que fue escrita.

Texto da páxina web de Reino de Cordelia.

Asís Taboada, Marquesa de Andrade e protagonista da novela, preséntasenos nas primeiras páxinas cunha forte xaqueca. A través dos seus recordos, vamos descubrindo que pasou e como rematou con resaca unha viúva seria e decente. Neles aparece continuamente Diego Pacheco, un atractivo gaditano do que só ten malas referencias. Pasan o día na feira de San Isidro, onde Asís Taboada bebe máis da conta e remata cunha insolación… ou algo máis?

Os lectores e lectoras podemos asistir ao debate interno da marquesa, que viviu toda a vida segundo os ditados da moral da época, pero que grazas a Diego Pacheco descubre o que é o desexo.

Ao contrario do que acontecía nas novelas da época, nas que os personaxes femininos que amosaban calquera tipo de desexo sexual remataban caendo en desgraza (Madame Bovary, por exemplo), Insolación ten un final feliz, pois Asís Taboada remata casando co home que [sexualmente] desexa. Tal e como din Marilar Aleixandre e María López Sández en Movendo os marcos do patriarcado. O pensamento feminista de Emilia Pardo Bazán:

Que Asís Taboada estea viúva e non casada acaba presentándose, a nivel argumental, como un requirimento para a grande inversión do modelo narrativo co que a obra está en relación intertextual, inversión que consiste, esencialmente, en dar un final feliz á historia da seducción, á plenitude física e gozosa que Asís encontra con Pacheco (…). En Insolación as regras son outras e a historia, que comeza de xeito clandestino, transgresor e pecaminoso, lonxe de rematar en deshonra ou castigo, acaba nunha explosión de ledicia, cun matrimonio que permitirá a continuidade da conexión física dos amantes.

A pesar da visión avanzada da sexualidade feminina nesta novela de Pardo Bazán, moitos dos e das asistentes concordaron en que Insolación non estaba ao mesmo nivel que outros libros da autora como Los pazos de Ulloa ou La tribuna, aínda que si lles resultou entretida.

Para finalizar o ciclo comezado nas bibliotecas da Coruña celebrando o centenario da morte da escritora, tamén tivemos ocasión de visitar “As Torres” de Meirás, que nunca foron un pazo por moito que se empeñase o ditador Franco. Resultou moi interesante a explicación do guía, que respondeu todas as nosas preguntas e nos ensinou pequenos segredos que garda o lugar, coma a casa de “xoguete” da filla do ditador, o patrimonio roubado pola familia Franco ou os detalles que Emilia Pardo Bazán ordenou colocar na casa dos seus soños, deseñada por ela mesma e maila súa nai.

Aquí vos deixamos unha pequena reportaxe fotográfica. Para a reserva de visitas, totalmente gratuítas e grazas ao concello de Sada, débese acceder a esta páxina web.