Arquivo do blog

Virtudes (e misterios), de Xesús Fraga

No pasado curso, no marco das actividades organizadas para o Primaletras, os clubs de lectura das bibliotecas da Coruña lemos a novela gañadora do Premio Nacional de Narrativa 2021, Virtudes (e misterios), do escritor Xesús Fraga. Ademais, tivemos a oportunidade de realizar un encontro co autor, no cal falamos dos motivos que o levaron a escribir esta novela ou da emigración galega, entre outros, e tamén se fixo un eloxio aos clubs de lectura da cidade que podedes ver aquí.

Capas da novela de Xesús Fraga en galego (versión orixinal) e en castelán.

Contar a emigración desde a parte dos retornados. Velaí o obxectivo que se propuxo Xesús Fraga ao encetar esta novela que é, sobre todo, o relato dunha epopea como a que protagonizaron tantas mulleres galegas que, levadas pola adversidade, rematan percorrendo o mundo á procura dun futuro mellor.

Xesús Fraga constrúe unha historia que se centra nas vicisitudes dunha familia das Mariñas coruñesas marcada pola emigración, historia que tamén é a da segunda metade do século XX, e que vai medrando coma quen vai pintando un lenzo a base de sensacións, recordos, fotografías, o diario dunha nai e a voz das testemuñas que poden contar. Unha obra que ten moitas lecturas e moitos vieiros, polos que o autor nos leva coma se fosen as liñas do metro de Londres, a cidade ao redor da que gravitan os personaxes da novela. É, tamén, a historia dun neto asombrado e dunha avoa poderosa. A historia dos que marchan e que, cando regresan, nin eles son os mesmos nin a terra que deixaron é a mesma.

Sinopse de Virtudes (e misterios) na versió galega.

A novela tamén foi gañadora do Premio Blanco Amor 2019 e do Premio da Crítica de Galicia 2021.

En 1955, un zapatero remendón, seducido por los cantos de sirena que llegan de Venezuela, cruza el Atlántico con la ilusión de regresar en poco tiempo transformado en un acaudalado indiano. Pero, tras varios años, no solo no envía el dinero prometido a su casa, sino que él mismo desaparece, lo que obliga a su mujer a emprender su propia emigración, aunque en la dirección opuesta, hacia Inglaterra. Aquellas omisiones y decisiones acabaron por marcar sus vidas y las de dos generaciones más de una familia.

Xesús Fraga, nieto de ese malogrado matrimonio de emigrantes vocacionales y accidentales, reconstruye sus azarosas vidas y la convivencia con la soledad, el desarraigo y la desazón de las preguntas sin respuesta. Un viaje íntimo por la segunda mitad del siglo XX que transita de la vida rural gallega a las grandes megalópolis americanas, con escalas que se extienden hacia Londres y Caracas, Buenos Aires y la República Dominicana o Etiopía.

Con un ojo puesto en el Adiós ríos, adiós fontes de Rosalía de Castro y el otro en el Léxico familiar de Natalia Ginzburg, Virtudes (y misterios), galardonada con el Premio de Novela Blanco Amor 2019, combina diversos géneros como la novela, la crónica o el diario para ofrecer un fresco vital que conmueve y emociona, sin por ello renunciar al humor, y que propone una visión original e inédita de la emigración en las vidas vividas y no vividas.

Sinopse de Virtudes (e misterios) na versió castelá.
Xesús Fraga en imaxe da Galipedia de Luis Miguel Bugallo Sánchez (Lmbuga)

Xesús Fraga naceu en Londres en 1971, pero dende moi neno viviu na Coruña e Betanzos. Estudou xornalismo en Salamanca e dedícase profesionalmente a iso desde 1996. Actualmente é redactor no xornal La Voz de Galicia.

Entre as súas obras destacan títulos como O elefante Branco, Reo ou Solimán. Unha das súas afeccións é o mundo da cociña, sobre a que publicou 50 receitas con amoras e outros froitos silvestres. Como tradutor trouxo para o galego obras de Nabokov, Jack Kerouac, Anne Fine, Roald Dahl, e Sylvia Plath, entre outros.

Visita de Berta Dávila: un carrusel de emocións e aprendizaxe.

O pasado mes tivemos a inmensa honra de contar coa visita de Berta Dávila nos clubs de lectura das bibliotecas de Monte Alto e Estudos Locais.

Imaxe do encontro na biblioteca de Estudos Locais

A lectura de Carrusel foi a excusa perfecta para convidar á autora, da que xa leramos O derradeiro libro de Emma Olsen o ano pasado. Ambas novelas gustaron moito aos e ás asistentes aos dous clubs, e deron para debates fondos e reflexións atinadas sobre temas do común nos que moitas veces, por telos sempre ao noso carón, nin nos detemos a pensar.

PREMIO GARCÍA BARROS 2019 // PREMIO DA CRÍTICA ESPAÑOLA 2019  

Unha escritora que atravesa unha crise creativa decide elaborar un relato do seu percurso vital coa intención de encontrarlle sentido a un pasado difícil, marcado pola doenza mental que padece. Enfrontar as propias pantasmas nun libro lévaa a mergullarse no pouso íntimo das vivencias que o tempo deixou atrás e nas afinidades ignotas e inusitadas que elaboran as lembranzas da súa historia familiar e persoal. Só así será quen de afondar na súa condición de enferma, na súa relación co imprevisible tío Carlos, que sofre a mesma doenza, e tamén na súa experiencia coa maternidade e coa perda de seres queridos. É posible que iso a axude a dar significado ao pasado e a entender o futuro, mais ningún futuro está escrito e, moito menos, o de quen escribe para intentar salvarse.

Sinopse de Carrusel.

Con ela puidemos debullar temas da súa obra tan diversos como a saúde mental, a maternidade, a perda dun ser querido ou a soidade. Tamén quixemos saber máis do seu proceso de escrita, de como se organiza para levar a cabo unha novela e mesmo houbo cabida para algunha que outra rexouba sobre os premios literarios. E é que Berta Dávila vén de gañar o Premio Xerais 2021 con Os seres queridos e o Premio Jules Verne 2021 con Un elefante na sala de estar, publicados ambos este mesmo mes. Que unha autora ou autor gañe dous dos tres premios máis prestixiosos que outorga a editorial Xerais só acontecera unha vez en toda a súa historia: na convocatoria de 2009, cando Rosa Aneiros venceu con Sol de inverno (xente adulta) e Ás de bolboreta (xuvenil).

Sen ningunha dúbida, foi unha tarde que todas e todos nós levaremos no recordo. Grazas, Berta!

O bestiario científico de Anxos Nogueirosa, de Antonio Manuel Fraga

Alguén dixo unha vez que a LIX (Literatura Infantil e Xuvenil) non é só para as idades que veñen marcadas no propio libro, senón que abranguen desde esos anos ata +99.

No club de lectura de Escritores e Escritoras Galegas non podemos estar máis de acordo, e o curso pasado tivemos a inmensa sorte de ler O bestiario científico de Anxos Nogueirosa, I Premio María Victoria Moreno de Literatura Xuvenil.

1933. Aos seus trece anos, Suso é obrigado a pasar o verán nas colonias do Sanatorio Marítimo de Oza por mor da súa mala saúde. No traxecto en tren cara ao seu destino estival, chega ás súas mans un caderno cun misterioso título na cuberta: Liber bestiarium scientificus. Cando Suso decide mergullarse nas súas páxinas, lonxe está de saber que ese intre marcará un verán cheo de aventuras na compaña de Tila, unha rapaza das colonias coa que acabará forxando unha bonita amizade.

Sinopse de O bestiario científico de Anxos Nogueirosa.

O seu autor, Antonio Manuel Fraga, naceu en Nogueirosa (Pontedeume), pero é Coruñés de adopción. É Enxeñeiro Técnico Industrial, escritor e docente. As súas obras foron gañadoras, entre outros, do xa nomeado Premio María Victoria Moreno, do Premio Merlín de Literatura Infantil (O castañeiro de abril, 2013) e do Premio Jules Verne de Literatura Xuvenil (santoamaro, 2021), ambos de Xerais, ou do Premio Antón Risco de Literatura Fantástica e do Premio da Crítica de Galicia de Creación Literaria, os dous pola obra Querido H.P. Lovecraft (2016, Urco Editora).

A obra fálanos dun sitio ben coñecido da cidade da Coruña e da súa historia: o hospital de Oza. Para meternos na obra, foinos de moita utilidade buscar fotografías como as que se achegan a continuación.

Imaxes obtidas de https://xxicoruna.sergas.gal e http://personaldelchuac.blogspot.com

Mesturando ficción, fantasía, ciencia e realidade, Antonio Manuel Fraga transportounos a un mundo no que desfrutamos da investigación e a aventura coma auténticas crianzas!

Aquí vos deixamos un vídeo marabilloso onde o propio autor nos fai unha visita guiada polo Sanatorio de Oza e a historia da obra O bestiario científico de Anxos Nogueirosa.

Vídeo-roteiro sobre o desaparecido Sanatorio Marítimo de Oza (A Coruña). Subido por @politicalinguistica.

Memoria do silencio, de Eva Mejuto

Un dos libros que máis gustou no club de lectura de Estudos Locais no pasado curso 2020/2021 foi Memoria do Silencio, de Eva Mejuto.

En Memoria do silencio, a autora lévanos á Ribadavia de 1943. Alí, Günter busca ascender na Gestapo destapando unha trama internacional que axuda os xudeus a chegar a Portugal e abandonar Europa. A súa vida entrecrúzase coa de Lola, unha muller brava e xenerosa que cre na xustiza por riba de todo e arrisca a vida por axudar a quen o necesita. Tamén coñecemos a Frieda, quen foxe da Holanda nazi e do seu pasado, arelando empezar unha nova vida en América como directora de orquestra. Con estas tres voces tan diferentes, Eva Mejuto explora, a camiño da ficción e a realidade, un capítulo pouco coñecido do noso pasado recente: Galicia durante a II Guerra Mundial.

A historia real das irmás Touza impactou os e as asistentes ao club, chegando algunhas persoas mesmo a facer as súas propias investigacións. Froito disto é a recuperación dun roteiro literario pola vila de Ribadavia levada a cabo pola propia autora, entre outros. Pódese ver aquí.

Ademais, en http://memoriadosilencio.evamejuto.com/ pódense ver imaxes da verdadeira historia, que se achegan a continuación:

Eva Mejuto é doutora en Xornalismo pola Universidade de Santiago de Compostela. Ten unha dilatada carreira como autora de literatura infantil e xuvenil. Con Memoria do silencio quedou finalista do Premio Jules Verne da editorial Xerais e a obra foi incluída na Lista de Honra 2019 da OEPLI.

Xa para finalizar, os e as asistentes ao club puidemos ver un vídeo co resumo da historia das irmás Touza, realizado pola TVG:

Das cousas de Ramón Lamote, de Paco Martín

A LIX (Literatura Infantil e Xuvenil) non é só para menores de idade. Desde os clubs de lectura de Monte Alto e Estudos Locais reivindicamos isto o pasado curso coa lectura de Das cousas de Ramón Lamote, do autor Paco Martín.

Das cousas de Ramón Lamote é un clásico da literatura galega. Publicado por ver primeira en 1985 (gañador do Premio Barco de Vapor de 1984) e con numerosas reimpresións e reedicións ao longo dos anos, é grazas a el que se usa o termo Xeración Lamote para se referir a un grupo de escritores galegos lugueses como Xabier P. Docampo e Agustín Fernández Paz que renovaron a literatura galega infantil nos anos oitenta. En 1986 acada o Premio Nacional de LIteratura Infantil e Xuvenil e aparece na prestixiosa lista IBBY Honour List.

O seu autor, Paco Martín, nado en Lugo 1940, é mestre xubilado de Primaria. Tamén foi conferenciante e columnista periódico en xornais como El Progreso, e director do suplemento Axóuxere. Semanario do neno galego publicado no xornal La Región de Ourense nos anos 1974-1975.

Este best-seller breve e retranqueiro fixo que moitos e moitas das asistentes lembrasen as súas lecturas da infancia e que lles saíse un sorriso ao ler as vivencias do profesor de chairego e debuxante de soños.

Paco Martín, autor de Das cousas de Ramón Lamote. Foto da Wikipedia.

Entrega de premios I Concurso de Microrrelatos Grupo Dado

Este martes, 23 maio, tivo lugar no Auditorio do Ágora a Gala de entrega de Premios do Concurso de Microrrelatos do GrupoDado.

Grupo Dado está formado polos clubs de lectura destes centros de ensino secundario e público de A Coruña: IES Agra IIES ElviñaIES Monte das MoasIES MonelosIES Rafael Dieste e IES Zalaeta. O longo do ano, os alumnos e profesores destes centros traballaron os microrrelato nas aulas e nos clubs de lectura de cada centro. Os alumnos escribiron os seus sorprendentes textos e enviaron os mais destacados ó concurso.

A gala, presentada polos alumnos de 2ª ESO do IES Zalaeta, foi combinando a lectura dos microrrelatos coa actuación do grupo musical Black,  dirixido por Iria Mejuto, que acompañada ó piano por Iago Mouriño, fíxonos vibrar ó ritmo do  soul.

O xurado estivo composto polos escritores Arantza Portabales e Antonio Manuel Fraga Allegue, o editor e libreiro, Pablo Zaera Silvar, o coordinador dun blog de relatos multilingües Shimanto Reza, e a directora Bibliotecas Municipais da Coruña Isabel Blanco.

Non foi fácil para os miembros do xurado a decisión. Todos eles destacaron a creatividade de todos os relatos e o dominio da técnica narrativa dalgúns deles. E é que hai un gran potencial literarios nestas novas xeneracións!!:

“Me ha sorprendido el manejo de las estructuras. El  del lenguaje viene después, pero saber hacer esa estructura, eso se tiene o no se tiene. Es intuición pura”

Arantza Portabales

 “En muchos veo una buena construcción de la historia lo cual es de destacar ya que muchos superventas no les llegan ni a la suela de los zapatos en este aspecto”

Pablo Zaera

Na categoría A, á que se presentaron alumnos de 1º e 2ª da ESO, o gañador foi o relato Dispara, de Paula  Salgada Torres, do IES Agra do Orzán.  Carlos Infante, con Non te fíes de ninguén levou o segundo premio.

Na Categoría B, para alumnos de 3º e 4º da ESO e 1ª BAC,  A vida son dous días, de Jonathan Suárez Filgueira, levou o primeiro premio. O segundo foi para Intravenoso, de Xoana García

Nestes links podes consultar os outros relatos presentados ó concurso nas CATEGORÍA A e  CATEGORÍA B

E por último, o gañador do primeiro premio na categoría C, na que se avaliaba mellor escnificación ou presentación mais orixinal do relato, foi para Avións de papel, do Ies Zalaeta. Este Instituto tamén acadou o segundo premio, por Una muñeca muy especial

Parabéns a todos os que participastes neste concurso: profesores e alumnos por todo ese traballo tan ben feito!! Parabéns a Iria pola súa magnífica actuación. Para nós foi un placer traballar con todos vós !! Esperamos volver estar convosco en futuras ocasións!!

 

Forever Young

O 14 de outubro saía en prensa unha noticia que causou gran sorpresa no mundo das letras e da música: A Academia Sueca concedía o Nobel de Literatura ao cantautor estadounidense Bob Dylan “por crear unha nova expresión poética dentro da gran tradición americana da canción”, segundo expuxo a secretaria permanente da Academia Sueca, Sara Daniues.

foto1-1

Dende ese momento moitos foron os comentarios en redes sociais, diarios, e blogs, sobre a conveniencia ou non de outorgar o galardón literario de maior prestixio a nivel internacional a un autor máis coñecido pola súa faceta musical que literaria. E aínda que houbo algunhas voces críticas, os parabéns ao autor e á academia por abrirse a novas formas de literatura non se fixeron esperar

             “Para min é como poñer unha medalla ao monte Everest, á montaña mais alta”.

Leonard Cohen:

                      Parabéns a un dos meus poetas favoritos, Bob Dylan, por un ben merecido Nobel”.

Barack Obama

                    Desde ayer, nuestro mundo ha quedado elevado a la categoría de alta cultura, y eso está bien

Joaquín Sabina

Nos Clubs de Lectura da Biblioteca Ágora escollimos algúns dos seus poemas para achegarnos a este gran autor. Non foi fácil a selección, porque hai moito, moi variado, e sobre todo moi fermoso na extensa obra de Dylan: os himnos protesta dos primeiras 60, a rabiosa denuncia da discriminación racial de Hurricane, as cancións de amor e desamor,  o lirismo simbólico de Desolation Row, o surrealismo de Mr. Tambourine Man… Cada un dos seguidores de Dylan terá a súa propia e interminable lista de cancións imprescindibles. Para nós o importante era achegarnos á súa faceta de poeta. E seguro que a partir de agora acabaremos tamén confeccionando as nosas propias listas de títulos imprescindibles.

Neste dossier que adxuntamos podedes atopar máis información, e ler algúns dos temas escollidos

Dossier Bob Dylan

Dossier Bob Dylan

E recordade que nas Bibliotecas Municipais da Coruña poderedes atopar ós seus discos, as súas letras, biografías, libros infantís, documentais e películas de ficción sobre o autor.

Emma Pedreira, galardonada por “Corazón e demais tripas”.

Con moita ledicia recibimos cada novo libro (e cada novo premio) que a nosa querida Emma Pedreira publica, como un agasallo. Nesta ocasión triunfou na VII Edición do Premio Narrativas Quentes organizada por Edicións Positivas.

Co gallo do Día Mundial da Poesía, que se celebra cada 21 de marzo, a CRTVG emitiu unha entrevista gravada na biblioteca Monte Alto, onde Emma foi, durante moitos anos, coordinadora do club de lectura. A súa obra “S/T“, (que tamén foi galardoada, neste caso co Premio López Abentefálanos das súas lembranzas na pequena aldea do Eume onde viviu a súa infancia.

0001

S/T podería significar sen título, sen terra, e nesta entrevista Emma fálanos sobre a importancia que teñen para ela a memoria, a orixe e a xenealoxía. Como sempre, unha delicia escoitala. Noraboa!

Carmen Amoraga, Premio Nadal 2014

O pasado luns 6 de xaneiro a escritora valenciana Carmen Amoraga foi galardoada co Premio Nadal 2014, pola súa novela La vida era eso, unha obra sobre o amor e a pérdida, o valor do vivido e do que queda por vivir. En palabras da propia autora:

“Aprender a perder es también aprender a vivir, y esto es lo que hace la protagonista de esta historia tras la muerte de su marido. Giuliana encuentra refugio en un mundo virtual, el que brindan las nuevas herramientas de comunicación y relaciones sociales”.

Con motivo da celebración este ano do 70 aniversario do premio, fíxolle entrega do galardón Ana María Matute, gañadora da edición do ano 1959, en representación de todos os premiados anteriores.

Dende aquí, os nosos parabéns a Carmen Amoraga!!

E lembrade que nas Bibliotecas Municipais da Coruña podedes atopar as seguintes obras da autora:

O pase de diapositivas require JavaScript.

Autores gallegos premiados en las últimas semanas

En las últimas semanas varios de nuestros escritores gallegos han sido galardonados con Premios Nacionales en diferentes categorías:

  • Premio Nacional de Narrativa – Jose María Merino
  • Premio Nacional de Cómic – Miguel Anxo Prado
  • Premio Nacional de Poesía – Manuel Álvarez Torneiro

premios-nacionales

José María Meríno, recibió el Premio Nacional de Narrativa, por su novela “El río del Edén“, este premio literario lo otorga anualmente el Ministerio de Cultura y premia la mejor obra en la modalidade de narrativa escrita por un autor español.

El río del Edén

El río del Edén

Una historia conmovedora de un padre y su hijo adolescente que te robará el corazón.”Dicen que un ser humano tarda poco más de ocho segundos en enamorarse, y mientras mirabas y escuchabas a aquella chica, sentiste hacia ella ese invencible afán de proximidad con que el amor se reviste cuando surge.
“En compañía de su hijo Silvio, Daniel recorre los parajes del Alto Tajo, lugar legendario en el que piensa esparcir las cenizas de su esposa. Son los mismos lugares en que el hombre y la mujer, en su primera juventud, compartieron una fuerte pasión amorosa. Al hilo de la caminata, el hombre recuerda su emocionante historia de amor, traición y arrepentimiento.

Manuel Álvarez Torneiro, recibió el Premio Nacional de Poesía, por su obra Os Ángulos de Brasa, premio que otorga anualmente el Ministerio de Cultura y premia la mejor obra de poesía escrita por un autor español. Y del que ya dimos buena cuenta hace unas semanas en el post “Manuel Álvarez Torneiro, primeiro Premio Nacional de Poesía para a nosa lingua“.

Os ángulos da brasa

Os ángulos da brasa

Os ángulos da brasa es un poemario que presenta 67 composiciones poética que echan un vistazo reflexivo sobre la cotidianidad, que comparten emociones íntimas y juegan con la dimensión simbólica de la palabra. Está dividida en tres partes: Trama de vida, Terreal e sagrado y Tapiz de cinsa

Miguelanxo Prado, recibió el Premio Nacional de Cómic,  por su obra Ardalén, este premio al igual que los anteriores lo otorga anualmente el Ministerio de Cultura y premia a la mejor historieta de autor español y es el más prestigioso de los premios de historieta que se entregan en nuestro pais, y del que ya comentamos esta semana en nuestro blog dedicado al comic.

Ardalén

Ardalén

Es una historieta en torno a la memoria personal. La memoria como esencia de nuestra existencia, de la percepción de nuestra propia vida, de nuestra identidad. Puede sonar filosófico pero, al final, se trata de un puñado de seres humanos que se ayudan y se hacen daño unos a otros, algunos llegan a quererse y todos se aferran a sus recuerdos para intentar evitar el naufragio.

Desde las Bibliotecas Municipales de A Coruña, les enviamos nuestra más sincera felicitación y os invitamos a que disfrutéis de estos y otros premios del los que disponemos en nuestro fondo. Consultad nuestro catálogo para ver su disponibilidad

catalogo