#BibliotecaEnCasa: 10 formas de utilizar a biblioteca desde o fogar
Hai un mes que anunciabamos o peche dos espazos físicos das Bibliotecas Municipais da Coruña por mor da crise sanitaria Covid-19 e durante este tempo botamos de menos o día a día nas nosas salas, e moi especialmente aos nosos usuarios e usuarias, razón de ser dos nosos centros e piar imprescindible dunha rede de bibliotecas de todxs e para todxs.
Non obstante, seguimos traballando desde as nosas casas para ofrecer propostas de información, formación e ocio de calidade á cidadanía e, por suposto, para seguir conversando con vós, sentírmonos preto uns dos outros e conectados porque, como dixo recentemente o recoñecido psiquiatra Luis Rojas Marcos “ante la amenaza actual, sentirnos conectados nos protege”. Persoalmente gústame pensar que as bibliotecas tamén podemos ser o espazo -neste momento virtual- onde sentirnos seguros e conectados, tecendo vínculos e comunidade.
Neste sentido, aumentamos esforzos na Biblioteca 2.0 onde estamos abertos a través da nosa páxina web, dos nosos blogs e dos diferentes perfís sociais (Facebook, Twitter, Instagram). E fortalecemos ademais os canais de comunicación con resposta áxil para contestar a todas as vosas dúbidas e, por suposto, xerar conversa e estarmos en contacto.
En canto ao tipo de programación e propostas, vertebradas en torno a tres eixos fundamentais como son a información, a formación e o ocio, tendes a continuación un listado de dez activas neste momento que se engloban todas elas baixo a denominación #BibliotecaEnCasa:
Manterse ao día da información e recursos sobre o Covid-19
Unha selección de recursos e ligazóns a fontes de información fiables sobre a pandemia dispoñible na nosa páxina web, así como tamén un listado de enlaces a webs de calidade (Maldita.es ou Salud sin bulos, entre outras) que permiten a detección de bulos que circulan pola rede en foros e grupos de Whatsapp.
Coñecer e descubrir as iniciativas cidadás
Baixo a denominación “Iniciativas cidadás en tempos de pandemia” está accesible na nosa páxina web unha recompilación para estar ao tanto de todas as propostas que xurdiron e están a formarse neste tempo para ofrecer axuda ás persoas e colectivos máis vulnerables ante a crise sanitaria. FrenarLaCurva, AyudaCovid19 e Grupos de Apoio Mutuos (GLAM) son algunhas das iniciativas que atoparedes destacadas na nosa web.
Recursos web para autoformación
Este tempo de confinamento pode ser oportunidade para aprender ou potenciar coñecementos nun área temática determinada a través da formación online, é por iso que desde as Bibliotecas compartimos na web unha selección de plataformas de calidade onde atopar cursos gratuítos, clasificados en tres apartados: principais plataformas para a autoformación, plataformas para mellorar a lingua galega e as novas tecnoloxías e plataformas para sacar o lado máis creativo.
Ciberclub de lectura e sesións en aberto do club de lectura LGTB Queeruña
Á parte de seguir en contacto e intercambiando recomendacións lectoras con todas as persoas participantes dos clubs de lectura da rede, séguense a desenvolver as sesións, adaptadas estas ás posibilidades que o virtual nos permite. Tamén o Pensatorio -café filosófico do que se falou nunha entrada anterior, e o club de lecturas feministas O Cuarto Propio seguen en marcha a través da modalidade virtual.
Para quen guste da lectura e do intercambio de ideas arredor da mesma, existe tamén neste momento a posibilidade de sumarse en aberto ás conversas do club de lectura virtual das bibliotecas e das sesións en directo do club de lectura LGTB Queeruña.
Asistencia tecnolóxica
Un servizo que se viña ofrecendo en todas as bibliotecas da rede con carácter presencial, dentro do noso programa de Inclusión Dixital, para resolver dúbidas relacionadas coa tecnoloxía, ben sexa manexo de dispositivos, aplicacións, etcétera, ás persoas usuarias. Unha proposta que segue manténdose, neste caso a través do correo electrónico bibliotecas@coruna.es.
Lectura
Mentres os nosos espazos físicos permanecen pechados podedes seguir gozando da lectura e do préstamo de materiais, neste caso a través da plataforma de préstamo de libro electrónico GaliciaLe. Compartimos con vós un breve vídeo – titorial de cómo empregar a aplicación:
Recordámosvos que as persoas que teñades materiais en préstamo na casa podedes despreocuparvos das sancións, xa que ampliamos automaticamente todos os préstamos vixentes.
Semanalmente desde os nosos perfís sociais iremos compartindo, como xa vimos facendo, recomendacións de lectura dispoñibles na plataforma GaliciaLe, recomendacións por tipoloxía de recurso (novela, cine, etcétera) e por tipo de público (infantil, adulto, xuvenil).
Así mesmo, seleccionamos para vós páxinas webs interesantes onde escoitar audiolibros -gravación do contido dun libro lido en voz alta-, e gozar deste xeito dunha nova forma de lectura, con opcións para todas as idades e gustos.
E, por suposto, atoparedes recomendacións lectoras en todos os nosos blogs de literatura: Blog dos clubes de lectura, Blog de literatura infantil e xuvenil e Fancómic (o blog de cómic da rede).
Música e cine
Tamén a música forma parte da programación das nosas bibliotecas, unha liña pola que apostamos desde hai tempo no presencial e agora tamén no virtual. Claro exemplo disto é o blog de música da rede Bibliosons, que vimos dotando de contidos relacionados con esta arte desde hai anos e no que nestes momentos podedes atopar listas de reprodución musicais, conversas con artistas, información sobre concertos online e mesmo información sobre a tecnoloxía 8D.
E, como novidade que xurdiu en días de confinamento, estreamos perfil en Spotify, onde teredes oportunidade de descubrir e escoitar playlist que iremos publicando con periodicidade semanal. Ata o momento tres foron as listas publicadas e das que podedes gozar: Con inspiración literaria, Poesía sonora e Cancións que nos representan. Dádelle ao play, pechade os ollos e…a gozar da música!
E tampouco nos esquecemos do cine! Para quen guste desta arte realizamos unha selección de recursos en aberto onde poder visualizar filmes. Espazos como 30 anos de audiovisual galego (Consello da Cultura), Cinema Doré en Casa e Novo Cinema Galego forman parte da escolma, entre outros moitos. Para ver o listado completo pasádevos por Instagram.
As bibliotecarias contan
Unha iniciativa que nace en tempos de confinamento para achegar ás máis pequenas e pequenos da casa historias, de pantalla a pantalla. A través de Instagram as bibliotecarias contan desde a casa fermosos contos -de luns a venres, ás 18.00 horas, para que poidades gozar delas en familia, coa mesma dedicación, agarimo e emoción que nas salas infantís das nosas bibliotecas.
#OsBiblioRetos
Para poñer a traballar o voso enxeño, desde as Bibliotecas lanzamos a proposta #OsBiblioRetos a través dos canais de Instagram e Facebook.
Unha actividade destinada tanto ao público infantil (luns e venres en horario de mañá) como público adulto e xuvenil (mércores e venres en horario de tarde) na que atoparedes desde enigmas ata crebacabezas, en definitiva, desafíos para resolver sós ou en familia. Estades preparadxs?
Contan que contan
Unha iniciativa que nace co obxectivo de que escritoras e escritores, ilustradoras e ilustradores, artistas e creadores en xeral, compartan con todos e todas nós uns intres da súa vida cotiá en tempos deu corentena.
É posible que se animen incluso a recitarnos un poema ou cantarnos unha canción, para descubrilo estade atentos ás nosas redes sociais os sábados e domingos ás 18.00 horas.
E á parte de todas estas iniciativas, seguimos traballando para ampliar a oferta de programación para todos os sectores da cidadanía, entre eles, as persoas non conectadas. Seguimos celebrando neste período de confinamento efemérides destacadas como o Día da Poesía (21 de marzo), o Día do Libro Infantil e Xuvenil (2 de abril) e proximamente o Día do Libro (23 de abril), do que teredes información en breve.
E para finalizar, lembrarvos que estamos preto de vós, procurando facer das Bibliotecas Municipais ese lugar seguro onde refuxiarse, onde conversar, crear vínculos e tecer comunidade. Saúde, forza e azos para todxs!
Filosofía en tiempos de pandemia
Imagen de una de las sesiones virtuales del café filosófico El Pensatorio
La filosofía, ¿eso para qué sirve? No deja de tener su gracia, ironías poéticas de la vida, que la filosofía, la venerable ciencia del arte de preguntar, siga suscitando, después de una larga peripecia bimilenaria, una cuestión como esa, tan básica y elemental, siempre recurrente, que la devuelve una y otra vez, como un boomerang, al origen, al principio. Aunque, por otra parte, en cierto sentido resulta casi inevitable que se produzca. Como si fuese un personaje más de los mitos de los que nació, liberándose de ellos y envejeciéndolos prematuramente, parece condenada como por una maldición a verse reflejada en el espejo oracular de su propia razón de ser. Su piedra, como la de Sísifo, es, para siempre, la pregunta: Filosofía, ¿para qué sirves? Las preguntas, bien o mal empleadas, pueden ser armas muy poderosas. Armas que desarman. Y, como tales, siempre se pueden volver contra uno mismo. Son de ida y vuelta. Y, así, dos mil años después de la aparición fulgurante de sus primeros héroes, tábanos molestos en una ciudad siempre insatisfecha de riquezas y poder, la pregunta para la filosofía sigue siendo, al parecer, una y otra vez, la misma.
En las BMC llevamos cerca de un lustro intentando responder de manera activa a esa eterna cuestión. Hace ya cinco años pusimos en marcha El Pensatorio, un café filosófico cuyo planteamiento inicial se encuadra dentro de lo que se ha dado en llamar las nuevas modalidades de práctica filosófica. La idea básica de estas es retomar la vertiente práctica y comunitaria de la filosofía, la que se dio en sus orígenes. La figura de referencia es Sócrates. Y el método, lógicamente, la mayéutica, el oficio de las parteras, de las comadronas, el arte obstétrico por el que cada cual, mediante la actividad dialéctica, puede ir alumbrando sus propias ideas gracias al doloroso proceso de ser consciente primero de su grado de ignorancia. Las preguntas están para eso, son el fórceps.
Ese ejercicio de racionalidad en común, que ponemos en práctica en las sesiones quincenales que celebramos en los dos grupos con los que contamos desde el curso pasado en la biblioteca de Os Rosales, se vio bruscamente detenido, igual que el resto de prácticamente todas las actividades del planeta, por culpa de la pandemia del Covid-19. Tras el desconcierto y la parálisis momentánea iniciales, rápidamente, la pregunta arrojadiza se nos vino a la mente: para qué. La respuesta fue la misma que llevamos planteando estos cinco años: para hacer(nos) preguntas.
Gracias a la tecnología, los problemas de intendencia fueron fácilmente solucionables gracias a las herramientas telemáticas y pudimos mantener el calendario previsto del curso sin mayor problema. Lo que sí hubo que adaptar fueron los contenidos de las sesiones, los temas de debate, aunque esto también fue más sencillo de lo previsto. Justo antes del parón estábamos inmersos en un bloque de contenidos dedicado a reflexionar sobre el impacto de la tecnología en nuestro futuro inmediato: inteligencia artificial, big data, algoritmos, sistemas de vigilancia digital, etc. Este bloque, además, estaba vinculado a un ciclo temático de nuestra biblioteca titulado Tecnoloxía vs. Humanos. Estamos preparados para a nova era dixital?, con el mismo objetivo. Por lo tanto, lo lógico era intentar relacionar lo que estaba sucediendo en tiempo real con las preocupaciones surgidas dentro de ambas programaciones interrelacionadas. Es importante resaltar que un aspecto clave de nuestra idea de la filosofía, concebida esta de una manera amplia, -y también, dicho sea de paso, de nuestro concepto de biblioteca- es que debe ser una herramienta que nos ayude a saber interpretar la realidad, que nos permita orientarnos mejor dentro de ella. De modo que nuestro impulso inicial fue tratar de contribuir a que los integrantes del Pensatorio pudieran hacerse una idea más precisa de lo que estaba ocurriendo y de los posibles escenarios que se podían dar.
Como las ideas, a veces densas e inextricables, suelen estar interrelacionadas, al iniciar nuestra búsqueda temática empezaron a surgir conexiones con muchas de las cosas que estábamos viendo en ese momento, con lo que resultó relativamente fácil continuar con nuestra propia dinámica, a pesar del pequeño gran salto que suponía involucrarnos en la conversación global. En ese sentido, uno de los debates más interesantes que se empezaron a dar en la opinión pública, y en el que aprovechamos para meternos de lleno, fue el de la diferencia en la eficacia a la hora de controlar la expansión de la epidemia vírica de los países asiáticos respecto a los occidentales gracias al uso de herramientas vigilancia digital. Un artículo publicado por el filósofo coreano afincado en Alemania Byung-Chul Han, titulado La emergencia viral y el mundo de mañana, hacía hincapié en esta idea e inmediatamente dio lugar a toda una serie de réplicas y contrarreplicas más o menos explícitas. Y en nuestros grupos, ahora provisionalmente virtuales por obra y gracia de las herramientas telemáticas, comenzaron las preguntas y se abrió el diálogo: ¿estamos dispuestos a ceder nuestros datos al estado en aras de la salud colectiva? ¿Qué riesgos acarrea apostar por la vigilancia digital para combatir el virus? ¿Por qué hay diferencias tan significativas entre unos países y otros en cuanto a los niveles de contagio y mortalidad? ¿Cuáles son las razones por las que en las culturas orientales se confía más en el papel del estado?
Una de esas réplicas a la tesis de Byung-Chul Han, por ejemplo, corrió a cargo de Marta Peirano, una periodista española especializada en internet y cibervigilancia cuyo libro El enemigo conoce el sistema se ha convertido en una referencia sobre estos temas. Ella fue una de los dos únicos periodistas en todo el mundo a quienes les concedió una entrevista Edward Snowden, el informático americano responsable de las dos filtraciones más importantes de la historia sobre el acceso por parte del gobierno de Estados Unidos a los datos personales de los usuarios de las principales compañías informáticas del mundo (Google, Facebook, Apple, Amazon, Microsoft), sobre la cual, por cierto, ya habíamos debatido en una de nuestras sesiones ordinarias de la programación mencionada. La postura de Peirano, expuesta en su artículo Contra la seductora lógica del totalitarismo, es crítica con todos aquellos que, como el filósofo coreano, en estos momentos de miedo y desesperación, se dejan llevar por los cantos de sirena de la supuesta superioridad de los estados totalitarios a la hora de utilizar las tecnologías de vigilancia masiva para controlar la expansión de la epidemia. ¿Están las dictaduras mejor preparadas para enfrentar situaciones catastróficas? Esa es la relevante pregunta implícita a la que la periodista española responde negativamente: no, no solo su respuesta no ha sido necesariamente más eficiente, sino que mediante esas medidas excepcionales se corre el riesgo de perder algunos de nuestros más importantes derechos civiles, el derecho al secreto de las comunicaciones y el derecho a la privacidad. Lo paradójico del caso, es que, como revelan las filtraciones de Snowden, aunque los gobiernos occidentales, supuestamente democráticos, están violando de manera subrepticia esos derechos, sin embargo, el acceso a esos datos no está teniendo una utilidad práctica en la protección de la salud de sus ciudadanos. Es decir, tenemos lo peor de los dos mundos: vigilancia individual sin beneficio social.
En su libro Marta Peirano habla del sistema de crédito social chino, un sistema mediante el cual los ciudadanos son puntuados en función de su comportamiento, que queda registrado mediante una serie de herramientas tecnológicas (cámaras y algoritmos de reconocimiento facial, micrófonos de los smartphones, etc.). La puntuación obtenida da o priva de acceso a determinados servicios del estado o directamente a bienes como viviendas, trabajos, o transporte, por ejemplo. Peirano comenta que las autoridades chinas critican a las democracias occidentales porque en su sistema los ciudadanos al menos saben perfectamente a qué atenerse, mientras que en el nuestro, no; en ambos se vigila a la ciudadanía, pero solo en el chino se conocen las reglas del juego. ¿Es eso legítimo, y más aún teniendo en cuenta todo lo que está sucediendo? En relación con todo esto, otro de los temas del momento es el rédito, en cuanto a mejora de su imagen como estado y sistema social, que China está obteniendo de la pandemia, así como la vulnerabilidad de los sistemas liberales occidentales. Y la tecnología y el uso que de ella hagan los distintos sistemas político-sociales va a jugar un papel fundamental en el futuro inmediato.
En fin, es difícil resumir en unas pocas líneas todos los temas, los distintos hilos y ramales de preguntas y respuestas que van surgiendo en la agitación propia del diálogo vivo. Llevamos ya tres sesiones virtuales del Pensatorio y, en vez de agotarse, no dejan de aparecer nuevas ideas a discutir o enfoques diferentes de lo ya supuestamente pensado. Sirvan, en cualquier caso, para poder hacerse una idea de en qué consiste nuestro café filosófico.
Platón definía el pensamiento como el diálogo del alma consigo misma que, mediante preguntas y respuestas, afirmando y negando, se detiene cuando dejar de dudar y se forma un juicio. De lo que se deduce que el pensamiento es, básicamente, una actividad. Como siempre les comento a las personas que se apunta a nuestro café filosófico, de la misma manera que hoy en día se ha puesto de moda el running, y lo importante del running no es batir ninguna plusmarca ni ningún record mundial sino que cada uno haga el mayor ejercicio físico posible partiendo de su propio estado de forma, nosotros en nuestro Pensatorio lo que hacemos es thinking, es decir, intentamos poner en forma nuestra mente mediante el ejercicio en común de la capacidad racional que todos tenemos, y recalco lo de en común.
Estamos en una situación excepcional, y lo vamos a estar por bastante tiempo, y una buena forma de enfrentarnos a ella y reducir nuestros niveles de ansiedad y angustia es tratar de comprenderla, saber cómo y por qué se produce, qué posibles escenarios se pueden dar y qué podemos hacer cada uno de nosotros de manera individual y colectiva. Hacerse preguntas es siempre el primer paso en la resolución de problemas. Si nos las hacemos colectivamente el proceso mejora. Nuestro mundo ha sido puesto patas arriba, tratemos de entender las causas para intentar ponerlo en su sitio de nuevo lo antes posible. Comprensión es dominio, decía el filósofo. Seguiremos haciéndonos preguntas. Hasta la próxima sesión.
Pregunte: as bibliotecas responden
PREGUNTE: As Bibliotecas responden é un servizo público de información a través de Internet que se ofrece gratuitamente e que ten como obxectivo satisfacer as necesidades e intereses informativos de todos os cidadáns.
Está xestionado de forma cooperativa por máis de 40 bibliotecas e atendido mediante un sistema de quendas. As Bibliotecas Municipais do Forum Metropolitano e Estudos Locais forman parte deste proxecto e son as encargadas de respostar dende a provincia de A Coruña.
Este 2020 cumpre o seu vixésimo aniversario. Constitúe un dos exemplos pioneiros e máis lonxevos de cooperación bibliotecaria no noso país. Desde o ano 2000, en que se puxo a disposición dos usuarios, respondeu a máis de 85.005 preguntas. A Biblioteca Municipal Forum Metropolitano incorporouse a este servizo dende outubro de 2001.
Permite aos usuarios realizar consultas ás bibliotecas participantes a través de dúas modalidades: correo electrónico e chat.
Este servizo atende preguntas sobre calquera materia de carácter xeral, ofrecemos orientación bibliográfica xeral e remitimos aos organismos ou entidades apropiadas.
No seu espazo web tamén se ofrecen ligazóns a recursos en liña para localizar información de interese sen a intermediación dun bibliotecario.
“Pregunte: as bibliotecas responden” impulsa o papel activo das bibliotecas públicas na sociedade da información como centros de información accesible para todos os cidadáns, promovendo con iso a prestación de servizos bibliotecarios mediante o uso das tecnoloxías da información e a comunicación.
O servizo aténdese en calquera das linguas cooficiais do Estado. O tempo máximo de resposta da consulta será de dous días laborables desde o momento do seu envío e será remitida á dirección de correo electrónico que facilite.
Pode realizarse a pregunta en calquera horario, xa que se reciben consultas as 24 horas do día, os 365 días do ano.
Esta modalidade permite comunicarse cun bibliotecario en tempo real dentro do horario de atención do servizo (de luns a venres laborables de 10 a 19 horas) e aténdese unicamente en castelán.
Pola dinámica do propio servizo é conveniente concretar a información que necesita. Se necesitamos dunha resposta máis elaborada ou de carácter máis amplo, pode realizarse unha consulta a través de correo electrónico.
Recomendacións de audiolibros.
Agora que tantas e tantas plataformas e páxinas culturais e de lecer deciden abrir os seus contidos de forma gratuíta para axudarnos a levar mellor estes días de peche, é o momento para descubrir novas formas de lectura como os audiolibros. Un audiolibro é a gravación do contido dun libro lido en voz alta. É dicir, un libro falado. Aínda que se poida pensar que os audiolibros están máis orientados cara a persoas con dificultades visuais ou que estean hospitalizadas, isto non é así, e calquera de nós pode atopar o momento perfecto para gozalos (tal vez agora ou dentro dunhas semanas): mentres se viaxa en coche ou avión, nun tranquilo paseo, na praia ou simplemente no noso recuncho favorito de casa, quizais nunha cómoda butaca ou nun baño relaxante. Hoxe queremos facilitarvos páxinas web interesantes con opcións para todas as idades.
En primeiro lugar destacamos os audiolibros de eBiblio, da Xunta de Galicia, e de Odilo, da biblioteca da Deputación da Coruña. Ambas plataformas son gratuitas e so é preciso darse e alta nelas.
Ivoox é unha marabillosa opción entre as gratuitas, xa que ademáis de libros podes escoitar conferencias ou podcast de radio.
LoyalBooks é outra páxina, ten máis de 7000 títulos gratuitos en máis de 20 idiomas, aínda que tamén ten libros de pago. Os libros pódense descargar ou escoitar online.
LibriVox: todos os seus libros son gratuitos, e foron grabados por persoas voluntarias de todo o mundo. Ó igual que a anterior páxina, tamén é posible escoitalos en liña ou descargalos. Se estás interesado, ademáis, podes participar coas túas propias grabacións.
En AlbaLearning non só atopamos audiolibros gratuitos, tamén ofrecen moitos texos bilingües.
Un proxecto moi interesante é Nosotros_te_leemos, da rede de bibliotecas de Lorca. É un banco de relatos curtos grabados por actores, autores, profesores, etc, para facilitar o acceso á lectura. Tamén con opción a descarga ou lectura en liña.
A Biblioteca do Instituto Cervantes ten audiolibros de gran calidade que se poden descargar ou ler en liña. Para poder acceder a eles e a outros servizos do Instituto (clube de lectura, libros electrónicos, bases de datos bibliográficas e documentáis, xornais, dicionarios especializados, etc) é preciso ter o carné electrónico, cun custo de 12 euros anuáis.
Gustounos tamén Audio-Libro, porque ofrece, ademáis doutros títulos, guías de viaxe, e permite buscar polas voces dos narradores; ten títulos gratuitos e os que non o son custan entre 1 e 3 euros. Neste caso o proceso é mediante a descarga dun arquivo.
Hai, por suposto, outras opcións máis comerciais e de pago, como poden ser Storytel (con proba gratuita de 14 días), Audioteka (onde podes descargar un 10% do libro sen custo para saber se é o que buscas), SonoLibros ou PlanetadeLibros (ambos permítenche escoitar un fragmento antes de mercalo). Temos tamén Audiomol: a súa plataforma ofrece máis de 1800 títulos (clásicos, novela, infantil e xuvenil, historia, etc). Ten un custo de 7.90 euros mensuais pero ofrece un mes gratuito de proba para que poidas valorar a súa calidade. O xigante Amazon animouse tamén a ofertar audiolibros gratuitos mentres dure a crise do coronavirus.
Animámoste a probar algunha destas opcións e que nos contes a túa experiencia.
Recomendacións do Club de Lectura Forum Mañás para levar con éxito o confinamento
Durante estes días, estamos a ver constantemente, nos medios de comunicación, imaxes desalentadores de como avanza o coronavirus (COVID-19) polo noso país e polo resto do mundo. As cifras de contaxios aumentan diariamente, deixándonos unha sensación de impotencia e desasosego. Debemos darnos un respiro e mergullarnos en historias que nos lembran quen somos, ou que nos fai sentirnos felices.
O club de lectura de Forum Mañá quere compartir con todos vós unha serie de recomendacións de libros que teñen entre os seus andeis, para sobrelevar mellor estes días de confinamento.
El intermedio que somos. Silvia Salgado
Esta non é a historia dun neno con Asperxer, non é tampouco o relato da travesía da súa irmá adolescente. Esta novela fala de nais e fillas. Das mulleres que crían ser, as que son e as que serán algún día. Queda lonxe de ser unha novela romántica, pero si é unha historia de amor. Laura Carson vive e traballa en Madrid onde formou a súa propia familia e desposuíuse da anterior. Está casada con Mario e é nai de dous fillos: Mateo, con síndrome de Asperxer, e Amanda, a irmá adolescente dun Asperxer. O seu traballo como farmacéutica permítelle coñecer case todos os males da veciñanza, pero ela ben sabe que hai doenzas que non se poden curar. Con todos os seus clarescuros garda os seus recordos nunha caixa de latón: as últimas fotos que fixo o seu irmán e tamén as cartas que non le e recibe da súa nai. Amanda Carson, sabe que á súa nai non lle cabe máis dor nesa caixa. Deberá buscar a súa propia ou facerlle fronte a un suceso que a fixo maior a piques de cumprir os 15.
Recomendación de Marisol Ríos
“Está novela fala de mulleres e fillas…Das mulleres que crían ser, as mulleres que son e as que serán algún día. É unha historia de amor á familia. De Silva Salgado, a autora, dicir que as súas novelas son un pracer. Gústanme pola súa mensaxe de benestar. Esta novela é para ti e para todas as mulleres que hai na túa vida.”
La Boda de Leonor. Mireille Calmel
O mosaico dunha época onde a maxia, as intrigas políticas e a sedución aínda influían a partes iguais no curso da Historia. Un mundo de reis e conspiradores, de fe cristiá e bruxería, de amizade e traizón no que a nova duquesa Leonor de Aquitania loita por forxar o seu porvir.
Recomendación de Enrique Pereira
“Leonor de Aquitania é unha das miñas heroínas desde que souben dela na miña mocidade.”
Todo ser humano ten unha chispa divina. O propósito do ioga é acender esta chama para levar a cada persoa a unha conciencia superior.
Recomendación de Marica Freire
“Unha forma de relaxación para soportar esta situación que estamos a vivir e non terminaría mordendo os mobles!!!.”
El talento de Mr. Ripley. Patricia Highsmith
No talento de Mr. Ripley, a máis soada novela de Patricia Highsmith, aparece a súa máis fascinante personaxe: o inquietante e amoral Tom Ripley, figura prototípica dun xénero que Highsmith inventou, que se sitúa entre a novela policíaca e a novela negra, entre Graham Greene e Raymond Chandler, onde o máis trepidante suspense se aúna a unha vertixinosa análise psicolóxica. Mr. Greenleaf, un millonario americano, pídelle a Tom Ripley que tente convencer ao seu fillo Dickie de que regrese ao fogar. Tom acepta o encargo –de paso pon terra por medio a posibles problemas policiais– e atopa a Dickie e á súa amiga Marga, con quen establece unha turbia relación que desemboca no crime e o engano.
Recomendación de Morelva Nobrega
“Novela policíaca clásica moita intriga e moi ben escrita”
El arte de no amargarse la vida. Rafael Santandreu
Sofres de terribilitis? Rafael Santandreu explica que moitos dos problemas emocionais actuais son causa dunha mala filosofía de vida. Con gran facilidade vémonos deprimidos, ansiosos ou moi desgraciados. A arte de non amargarse a vida conta que todos estes trastornos emocionais poderían cualificarse de terribilitis. Na nosa sociedade temos moitas crenzas que nos fan ser infelices como que se non tes parella es desdichado ou que hai que ter un posto de traballo moi importante para realizarse. Seguindo a saga dos grandes libros de psicoloxía para o gran público Rafael Santandreu, expón nesta obra un método práctico e claro, aínda que completamente científico, para camiñar cara ao cambio psicolóxico
Recomendación de Teresa Vázquez
“Estamos a pasar por uns momentos tan críticos; que Santandreu axúdanos no seu libro “A arte de non amargarse a vida”, con tonteras totalmente superfluas e cando pase todo isto. VIVAMOS!!!..
Imposible es nada. Elena Pita.
Con esta idea por bandeira, o cirurxián galego Diego González Rivas, coñecido como doutor Diego,loita contra o cancro de pulmón e a dor en hospitais do mundo enteiro. A súa revolucionaria técnica permite operar a cavidade torácica practicando un pequeno orificio intercostal, ás veces mesmo con anestesia local, e facilita aos pacientes a volta a casa e á vida ás corenta e oito horas. A xornalista e escritora Elena Pita cóntanos con paixón a viaxe deste cirurxián que se atreve cos casos máis complexos para regalar alegría. Diego González Rivas (A Coruña, 1974) en apenas un ano, o 2015, acometeu máis de oitocentas cirurxías maiores ao redor do planeta, a maioría delas nun dos hospitais onde intervén e insignia regularmente, o Xangai Pulmonary Hospital. A súa técnica cirúrxica ( Uniportal VATS) é pioneira mundial: permite extirpar a través dunha única incisión os tumores máis enrevesados. É tamén un dos médicos máis activos na difusión de avances cirúrxicos nas redes sociais. De feito foi quen abriu a primeira canle de cirurxía en Youtube..
Recomendación de Dolores Otero
“Nunca mellor, vai por todos os que nos coidan e que nacen coa vocación de axudar e regalar alegría aos demais.”
Erebus: Historia de un barco. Michael Palin.
O barco que viaxou dúas veces ao cabo do mundo O HMS Erebus emprendeu dous das expedicións navais máis ambiciosas de todos os tempos. A primeira levouno máis ao sur do que calquera humano chegara xamais. Durante a segunda, desapareceu sen deixar rastro nas augas do Ártico. Os motivos do seu tráxico final están rodeados de misterio.Michael Palin, estrela dos Monty Python e expresidente da Real Sociedade Xeográfica de Londres, recrea vívidamente a historia do Erebus, desde o seu botadura en 1826 ás épicas expedicións que o levaron á gloria e despois, ao desastre. Por estas páxinas desfilan os seus fascinantes tripulantes: o gallardo James Clark Ross, o atormentado John Franklin, Francis Crozier, o eterno segundo ao mando ou Joseph Hooker, un brillante naturalista de gatillo fácil. En Erebus, cun estilo fresco e rigoroso, unido a unha exhaustiva investigación, Palin recrea a gran época das exploracións do século XIX e presenta a aventura do barco que viaxou dúas veces ao cabo do mundo.
Recomendación de Zulema Hernández“Para os que gocedes cos relatos de aventuras, nesta expedición real en busca do tan soñado Paso do Noroeste Palin consegue case un documental que vos trasladará ás xeadas zonas de ambos os polos.”
Un vello multimillonario moribundo desexa evitar custe o que custe que os seus fillos, quen xamais se preocuparon por el, herden a súa fortuna. Frustrando os codiciosos intereses da súa familia, redacta un testamento que non deixará indiferente a ninguén.
Troy Phelan, un vello multimillonario cun cancro terminal, encérrase no seu luxoso despacho para escribir o seu último testamento. Está furioso cos seus fillos e coas súas ex esposas, que levan tempo esperando con paciencia carroñera que o tumor do tamaño dunha pelota de golf que crece nun recuncho do seu cerebro acabe coa súa vida e poidan, ao fin, herdar a súa fortuna. O que non imaxinan é que el se gardou un último as na manga. Non permitirá que o cancro leve o seu último alento. Determinou como e cando deixará este mundo: saltará pola xanela do seu ático e deixaralles pasmados. Mentres en Washington a familia Phelan emprende unha encarnizada loita para recuperar o que cre que é seu, Nate Ou’Riley, un avogado litigante e un alcohólico rehabilitado, ten a misión de atopar a Rachel….
Recomendación de Conchi García
“É unha novela sobre avogados e describe o egoísmo das familias #ante as herdanzas”.
.
Chéjov, foi un escritor ruso autor de novelas, relatos curtos, ensaios, obras de teatro e, sobre todo, multitude de contos, xénero literario no que fixo historia e no que se lle considera un mestre.
Chéjov era médico de profesión e durante toda a súa vida compaxinou a gran paixón que sentía pola literatura coa medicina. O seu primeiro libro de relatos, ao que puxo o nome de “Cuentos de Melpómene”, obtivo o Premio Pushkin e isto significou o primeiro dos seus triunfos como escritor. As súas obras de teatro “La gaviota”, “Tío Vania”, “Las tres hermanas” e “El jardín de los cerezos”, aínda que inicialmente pasaron desapercibidas, cultivaron un gran éxito máis tarde, ao ser representadas pola Compañía de Teatro de Arte de Moscova.
Recomendación de Mar Losada
Chéjov transmite sentimentos…. moi apropiado para estes momentos!!
Historia del tiempo. Stephen HawKing
Nel Stephen W. Hawking presenta de forma clara e concisa os conceptos fundamentais da mecánica newtoniana, a teoría da relatividade, a mecánica cuántica e a cosmoloxía contemporánea, temas todos eles que, xunto ao seu interese intrínseco, permiten enmarcar o problema de fondo tratado no libro: a orixe do universo e a creación do espazo-tempo, chegando a asomarse a campos máis amplos e aventurados, como a metafísica e mesmo a teoloxía, ao exporse a natureza dun Deus creador, ou máis ben garante do sentido do universo.
Recomendación de Carmen Bares
“Permítenos gozar da ciencia aos profanos na materia”.
.
O talento narrativo do escritor chileno Luís Sepúlveda, autor da soada novela Un vello que lía novelas de amor, desprégase con mestría nos contos que compoñen o volume. Todos os seus personaxes —vítimas dun desencontro, dun descoido ou un malentendido— viven, quizá sen sabelo, ese instante fugaz en que se decide unha existencia enteira. Unhas veces, as súas desventuras fan sorrir; outras veces, cando se converten en cruel espello da realidade, fan pensar. E namentres, ao longo das páxinas, Sepúlveda introduce ao lector en misteriosas intrigas ou estrañas conspiracións, condúceo a desertos remotos ou rúas populosas, a cafés portuarios ou librerías de vello, lugares poboados de seres estrafalarios, desmesurados ou insignificantes, pero todos eles situados ao bordo do precipicio.
Recomendación de Tere Vilariño
“Son historias curtas que contan os fracasos da xente, pero está contado en clave de humor. Sácache un sorriso que falta fai!!!.”
El balcón en invierno. Luis Landero
Un relato de formación que retrata un país e unha época, por un dos máis grandes novelistas españois. Asomado ao balcón, debaténdose entre a vida que bole na rúa e a novela que empezou a escribir pero que non lle satisfai, o escritor vese asaltado polo recordo dunha conversación que tivo lugar cincuenta anos antes, noutro balcón, coa súa nai. «Eu tiña dezaseis anos, e a miña nai corenta e sete. O meu pai, con cincuenta, morrera en maio, e agora abríase #ante nós un futuro incerto pero tamén prometedor.» Este libro é a narración emocionante dunha infancia nunha familia de labradores en Alburquerque (Estremadura), e unha adolescencia no madrileño barrio da Prosperidade.
Recomendado por Adela Sevilla
“Recomendo este libro porque é un contraste da vida do pobo e a da cidade. Convida a reflexionar cal é mellor.”
Javier Moro recrea en “Mi pecado” unha historia que sucedeu realmente. O seu protagonista é a actriz española Conchita Montenegro quen, en 1930 con apenas 19 anos, desembarcou en Hollywood. Grazas á súa beleza, intelixencia, personalidade e tesón, a nova promesa fíxose un oco entre as principais estrelas do momento. A súa extraordinaria mirada cativou a Leslie Howard, un dos actores máis soados da época, un home casado que lle dobraba a idade. Os amantes viviron o seu idilio entre festas de ilusión e estreas triunfais, paseos dacabalo e voos en avioneta pola costa de California, entre a paixón e o engano. Trece anos máis tarde, a súa historia de amor tivo un desenlace inesperado cando os dous reencontráronse en Madrid e, sen sabelo, influíron no curso da Segunda Guerra Mundial.
Recomendación de Carmen Santos
“É a historia dunha famosa actriz española dos anos 30 que triunfou en Hollywood.”
E ata aquí as recomendacións dos participantes do Club de Lectura Forum Mañás. E ti cal nos recomendas?
Lembra , estes días eu #quedonacasaeleo
As dez pragas literaria
Refuxiarse na ficción literaria para procesar mellor unha catástrofe é un fenómeno común da nosa sociedade. Puidemos observar este comportamento tras os atentados do 11-S cando os libros de Nostradamus, o profeta apocalíptico, entraron na lista dos máis vendidos en Estados Unidos, ou a obra “A nosa señora de París”, de Víctor Hugo, chegou a número un de ventas en Francia tras o incendio da Catedral de Notre Dame. En Xapón, no ano 2011, coa catástrofe nuclear de Fukushima, o libro “A peste” de Albert Camus experimentou unha gran demanda e é xusto esta obra de Camus máis o “Ensaio sobre a cegueira”, de José Saramago, as que en tempos de coronavirus están incrementando lectores.
Presentamos dez obras de diversa natureza: literatura clásica, best- sellers, ensaios ou libros de ciencia ficción que darán moito que falar e reflexionar estes días:
“A peste” de Albert Camus, 1947.
O autor utiliza a súa novela, gañadora dun Nobel de Literatura, para plasmar o seu pensamento existencialista (a vida carece de sentido). Inspirado nun pequeno brote de peste que aconteceu en 1931, Camus quixo explorar o que acontecería se ese brote, que daquela só afectou a un centenar de persoas, tivese unha repercusión moito maior. Narra, en forma de diario, unha epidemia de peste bubónica na cidade de Orán, Alxeria. Hai tantos paralelismos nesta obra co que nos está acontecer hoxe que a obra de Albert Camus parece coetánea: o rápido que se contaxian as persoas, a carencia dun fármaco para combatela, o alto índice de mortalidade, as medidas de confinamento, o desexo das persoas de comunicarse cos seus, as actitudes irracionais e absurdas dalgúns… E tamén vese o espertar da solidariedade da xente, neste sentido, o autor expresa a idea de que “no home hai máis cousas dignas de admiración que de deprecio”. Non é de estrañar que esta obra sexa un dos escollidos para pasar estes días.
“Ensaio sobre a cegueira” de José Saramago, 1995
A obra máis coñecida do escritor portugués José Saramago, gañadora do Nobel de Literatura. É unha novela reflexiva e existencialista, a que non lle pesan os anos. Os pensamentos de Hegel (o home sen estado é malo por natureza) e os de Sartre (venme, logo existo) están moi presentes nesta obra. Relata unha epidemia de cegueira nunha poboación e as súas consecuencias porque a Saramago non lle interesa a causa deste mal branco senón a resposta egoísta da xente, metáfora da sociedade na que vivimos. Non relata a perdida da vista, senón a da ética e da razón e sóbralla o egoísmo como forma de supervivencia. É interesante reflexionar como a enfermidade cambia a sociedade e o ser humano.
“Os asquerosos” de Santiago Lorenzo, 2018
Unha das obras máis citadas nestes días. Se lías algunha noticia na que se nos informaba da fuxida dos madrileños a España baleira (ou más ben baleirada) alí había algún comentario facendo referencia a “mochufla”. Que é a “mochufa”? pois a antíteses de Manuel, o protagonista de Santiago Lorenzo, un Robinson Crusoe contemporáneo que supera as vicisitudes pero a diferencia deste, Manuel non ten compañeiro de fazañas, o detestaría!. É unha obra que che fai cuestionar o tipo de vida que levas e soñar cunha vida máis austera e autosuficiente, con tempo para ti e para as cousas que realmente queres facer e conectar máis ca natureza. Vivir a soidade é como unha bendición: “Era unha sorte ter todos os calendarios do mundo para enchelos co que quixese. Pero a poldra determinante, incomparable coa anterior, era a de dispoñer de avultados catálogos de ideas para encher ese tempo. O bo non era que con tantas horas por diante puidese facer o que lle sae dos collóns. O bo era que non lle paraban de saír cousas dos collóns todo o día”.
“O ano da praga” deMarc Pastor, 2018
O criminólogo e escritor, Marc Pastor, publicou esta obra que foi éxito de críticas e lectores. A acción transcorre na cidade de Barcelona, o protagonista da novela é un asistente social que comeza a investigar porqué todos os anciáns que están a aparecer mortos teñen a mesma planta na súa casa, un eucalipto de forte cheiro. É unha novela de suspense onde o discorrer dos acontecementos é paulatino pero transcendental, xa todo desencadea nunha apocalipse imparable. A novela suscita temas para reflexionar como: a supervivencia, a aborrecida vida cotiá, as relacións persoais, a falta de empatía, a desinformación… e tamén entra na ecuación, unha reflexión moi importante sobre deshumanización da sociedade en tanto o trato aos maiores e as persoas dependentes.
“Os ollos da escuridade” de Dean Koontz, 1981
Pasará a historia como a novela que predixo fai corenta anos o coronavirus na cidade de Wuhan, China. É unha novela de terror que narra a historia dunha nai coraxe en busca do seu fillo. Na obra aparece unha trama secundaria na que un científico chinés crea unha arma biolóxica, un virus que recibe o nome de Wuhan-400, que describe como unha arma perfecta de destrución e que afecta só os seres humanos. As alusións á epidemia aparecen só nun capítulo pero as coincidencias co COVID-19 espertaron a imaxinación dos e das internautas.
“Nada” de Carmen Laforet, 1945
Recoñecida como a primeira novela feminista moderna en España. Faise co Premio Nadal, recentemente creado por aquel entón, e co premio Fastenraht. Carmen Laforet mostra a unha muller que pensa diferente, que non se preocupa demasiado polas normas sociais vixentes naquela época e mostra tamén a situación do país de pobreza e fame. A novela está escrita no estilo narrativo da posguerra coñecido como tremendismo, caracterizado por unha tendencia a salientar a violencia e as imaxes grotescas. Laforet pon de manifesto o estancamento no que se atopaba a sociedade española a través dos ollos dunha estudante que vivía na rúa Aribau de Barcelona. A obra é unha radiografía dunha sociedade melancólica e depresiva, insegura e triste, que se enfronta a grandes cambios consecuencia da crise, como a lenta desaparición da pequena burguesía.
“A peste escarlata” de Jack London, 1912
Esta obra postapocalíptica e futurista que parece que foi escrita onte, só que de onte fai 108 anos, inaugurou o xénero de novela catástrofe. É unha novela curta que comeza co relato dun ancián supervivente a unha pandemia que aconteceu no verán do 2013. Esta peste contaxiábase con moita rapidez provocando febre a todo aquel que a contraía e non había ningún tipo de cura polo que acabou practicamente ca humanidade. Os superviventes formaron asentamentos rodeados de natureza, velaí vai! a idea da volta os orixes da especie humana que sempre ronda cando hai unha catástrofe.
“O último home” de Mary Shelley, 1826
A autora de Frankenstein escribiu esta obra postapocalíptica e futurista que recibiu duras críticas por ser un texto “enfermizo e cruel”. A historia transcorre a finais do século XXI, no ano 2073, cando ataca a especie humana unha praga devastadora. Os críticos literarios ven nela unha obra pesimista que crítica os ideais románticos e o libre albedrío. Sóbralla o egoísmo e a avaricia do ser humano. Lionel Verney, o último home, é o alter ego da autora, polo que tamén pode ser tomada como un relato de resistencia da propia autora, xa que o último home sobre a face da Terra rexeita a quitarse a vida. A obra permaneceu oculta ata unha segunda edición en 1960 co auxe da temática postapocalíptica en plena Guerra Fría.
“Epidemia” ou “Contaxio” de Robin Cook
Robin Cook é o escritor do thriller médico por excelencia. Epidemia, 2011, é un dos libros apocalípticos máis vendidos da nosa era. Relata a historia de como un grupo de científicos contáxiase dun virus que expanden os seu pacientes desatando unha alarma social. En Contaxio, 1992, Cook aborda a epidemia dunha gripe moi contaxiosa que resulta ser letal. Non é un virus que atenda o seu comportamento normal, por esta razón, volvemos a encontrar indicios que nos indican que pode tratarse dunha conspiración. As tramas de Cook son moi dinámicas e están ben argumentadas, xa que o propio autor é médico. Gústalle moito xogar cos dilemas morais dos protagonistas. É un escritor moi prolifero e as súas novelas recollen os últimos avances en medicina, máis que un escritor de ciencia ficción para moitos lectores e lectoras é un escritor visionario.
Seleccionamos dez lecturas que para reflexionar sobre a nosa situación actual e analizar a sociedade na que vivimos. En tempos de crise, catástrofe ou epidemia o individuo pensa en si mesmo como parte dunha colectividade, dunha sociedade e obríganos a facer un esforzo que simplemente non faríamos nunha situación normal. Faise necesario recorrer a algo que alimente a nosa curiosidade e para iso, non hai nada mellor que un bo libro.
A creatividade non se pode confinar
Poderiamos dicir que a maldición do coronavirus vai desatar outra epidemia, a da creatividade. A prohibición de saír a rúa, salvo para o estritamente necesario, leva a moita xente a redescubrir o seu talento, e por esta razón, as Bibliotecas Municipais seleccionan unha serie de iniciativas no eido da literatura, música, cine ou ilustración que permitan converter o teu tempo de espera nunha posibilidade de evasión e expresión artística.
LITERATURA
Hai iniciativas que propoñen editar unha obra colectiva na que se recompile relatos de distintas persoas para que a historia da pandemia sexa narrada polos seus protagonistas. Unha destas editoriais é LoQueNoExiste. Publicou un comunicado no que convida as persoas de todo o mundo a enviar, a esta dirección de e-mail: manuscritos@loquenoexiste.es, os seus testemuños de como están a vivir este momento. A editorial Lantia Publishing tamén quere recompilar os relatos da xente durante o actual período de hibernación, baixo o título “El libro del confinamiento”. Poden ser reflexións persoais ou relatos de ficción. Para participar tes que enviar o teu relato, cunha extensión máxima de 2.000 palabras, o correo electrónico, confinamento@lantia.com, onde deberás indicar: o teu nome completo, idade, lugar e profesión. E por último, a editorial Pábilo abriu un proceso de recepción de relatos de diferentes estilos para dar forma a “Confiletra”, unha obra que recollerá vivencias persoais durante o estado de alarma. Quen o desexe pode mandar o seu texto a edicion@pabiloeditorial.com ca firma do autor o da autora e o seu lugar de procedencia.
Aberto a todas a persoas, a Asociación Cultural El Pentagrafo e a publicación periódica ILEÓN.COM lazan unha iniciativa para recoller relatos sobre como imos levando este confinamento cunha extensión aproximada a 2.000 palabras. Podes enviar o teu relato por correo electrónico a elpentagrafo@gmail.com. Os textos publicaranse en ILEÓN.COM
Por outra banda, nas redes sociais tamén atopamos iniciativas creativas como a que propón o escritor J.J. Muñoz Rengel na súa conta de Twitter. O autor lanza o reto de escribir un microrrelato a partir dunha fotografía en branco en negro que colga no seu perfil.
CINE E TEATRO
Son moitas as ideas que xorden no eido do cine e do teatro para pasar este tempo de reclusión. Unha das ideas máis orixinais veu da man do certame de curtametraxes de Cuarentena flim Festival en Instagram, animaba os usuarios e usuarias da rede a gravar curtas ata o mes de abril. Nesta línea, tamén está o perfil de 2021 d.c. onde atopamos unha serie de curtametraxe inspiradas no confinamento. Destacar tamén, a orixinalidade do coruñés Álvaro Díaz quen está a realizar unha serie de curtametraxes de suspense baixo o título “O virus do mal”.
Transformar o confinamento en material creativo é a proposta de dramaturgos e dramaturgas a través da campaña #coronavirusplays. Escriben e representan pezas inspiradas na situación actual. Jordi Casanovas, @Jordi_ Casanovas, lanzou esta iniciativa de compartir nas redes micromonólogos co fin de compartir angustias e sentimentos. Destacar tamén, a iniciativa do Teatro Colón da Coruña, quere apostar polo talento local. Os usuarios e usuarias que queiran participar tan só deben subir os seus vídeo ás redes sociais e etiquetar o espazo cultural.
FOTOGRAFÍA E ILUSTRACIÓN
Se o que queres é pór un toque artístico ao teu illamento a proposta de Antonio García Villarán (@antoniocrea13) en Instagram esta feita a túa medida. #DibujoEnCuarentena2020 quere incentivar a túa imaxinación a través do debuxo. As técnicas e soportes son libres, o realmente importante e facer o esforzo creativo de realizar cada día un debuxo. O artista propón diferentes temas compostos por dúas palabras que unidas espera que esperten en ti todo un universo de imaxes para plasmar na túa obra.
Outra proposta orixinal ven da man de dous tuiteros, Modesto García e Javi Castro, que retan os usuarios e as usuarias a resolver crimes ilustrados con creativas conxecturas. Ideas para non aburrise que saltaron as redes sociais como un reto para pensar e axilizar a mente. Convidan a resolver unha serie de misterios en forma de ilustración baixo a etiqueta #Crimenesilustrados1.
MÚSICA
O certame PopyRockenCasa quere fomentar a creatividade artística dos mozos e mozas de entre 14 e 30 anos. Só poderán presentar traballos feitos en casa ata o 15 de abril. Cada concursante poderá presentar un máximo de dous temas gravados no domicilio en formato vídeo, poderá ser autoría propia ou unha versión. A duración non poderá superar os catro minutos. Os e as participantes deberán enviar as súas pezas ao correo juventudzgz@gmail.com. O concurso contempla tres premio. O gañador ou gañadora terá un espazo para actuar no evento PopyRock2020 e recibirá un bono regalo de 150 euros para gastar en material musical e instrumental. Ademais, seleccionaranse dous temas finalistas que recibirán o mesmo bono.
Para moitos e moitas quedar na casa non é sinónimo de quedar quedo. As casas énchense de iniciativas que podes facer para ocupar a túa mente e sacar toda esa creatividade que levas dentro.
De avións, aeroportos e demais. Un bibliotecario polo mundo. Capítulo 6
Como di a cantiga, alá vai a despedida. Durante estes días viñestes comigo por todo o mundo: Nova York, Australia, Doha, Bos Aires… Si, claro que poderiamos seguir, pero non é mala cousa deixalo aquí, con bo sabor de boca e con gañas de continuar. E para facelo tedes unha chea de libros de viaxe –que non digo guías—de estupendos autores e autoras viaxeiras de todos os tempos que vos poden seguir levando polo mundo adiante: Javier Reverte, Manu Leguineche, Bruce Chatwin, Rosita Forbes, Jan Morris, Norman Lewis, Martha Gellhorn, Paul Theroux, Enric González, Vita Sackville-West…
A min só me queda contarvos algúns detalles que hai que ter en conta á hora de viaxar, e tamén algunhas anécdotas das miñas viaxes. Falareivos dos aeroportos e dos avións, porque no caso de facer grandes viaxes, vai ser algo inevitábel. Sei que para moitas persoas son só un mal necesario para poder gozar do destino e para outra minoría son pouco menos que unha tortura. Mais para min, avións e aeroportos son tan apaixonantes como as experiencias no destino. Son rariño, que lle imos facer…
Aeroportos
Comezo polos aeroportos. Admito que si, que non son os lugares máis relaxantes do mundo e con frecuencia son hostís. Pero se queredes viaxar a longas distancias non queda outra que pasar por eles e intentar que a experiencia sexa o menos tensa posíbel.
Curas no aeroporto de Los Angeles
Hai aeroportos que mesmo te preparan moi ben. No aeroporto de Los Angeles atopei esta escena que vedes na foto. Como as persoas que por alí pasamos imos coa intención clara de elevarnos aos ceos, pois que mellor cousa que, xa que imos estar máis preto de Deus, proporcionarnos asistencia espiritual. Tedes para elixir: cura home ou cura muller. En confianza, para unha persoa crente, eu non sei se esa imaxe tranquiliza ou máis ben todo o contrario.
Non é por se tedes intención de confesarvos antes de iniciar a viaxe, pero eu recomendo ir sempre con moito tempo de adianto. Colas inesperadas, controis minuciosos, problemas coa documentación, non figurar na lista de pasaxeiros… Si, isto pasoume en dúas ocasións, que malia ter o billete, a azafata de facturación non me atopaba nas listas. Tivo que facer varias chamadas ata solucionar o contratempo. Un puntiño máis de estrés para a viaxe e unha verdadeira traba se chegara co tempo xusto.
A miña maleta, esa gran sufridora
A ter en conta se facedes viaxes con moitas escalas: non vos fiedes do que vos digan no mostrador de facturación do aeroporto de saída con respecto á equipaxe. Por norma, desconfiade. Nunha ocasión facturei a miña maleta en Madrid para un traxecto Madrid-Amsterdam-Shanghai-Sidney. Dixéronme que me podía despreocupar da maleta ata Sidney, porque ía facturada ate alá. E así o poñía o resgardo tamén. Sorte que tiven que a escala en Shanghai foi de 5 horas!! Cando alí fun recoller a tarxeta de embarque para o voo ata Sidney preguntáronme pola maleta e eu, todo cheo de razón, díxenlles que ía facturada ata o destino final. Pois non era así: tiven que baixar correndo á zona de recollida de maletas para buscala! Isto tiña a súa complicación, porque unha vez que saes da zona de recollida “entras” xa ao país. Se xa non é fácil volver entrar nun aeroporto de aquí, imaxinade na China. Explicarlle a situación a un soldado chino con casco ata os ollos (que aínda hoxe dubido que soubera inglés e que me entendera o que lle dixen) todo o meu problema para que me deixara entrar, é algo cómico visto agora, pero dramático nese momento. Permitiume pasar (anos facendo teatro amador serviron para expresar no meu rostro unha fonda desesperación) e tiven sorte de que a maleta estaba alí separada nun recuncho. Se a escala fora máis curta, eu chegaría a Australia e a miña equipaxe estaría de vacacións en China. E volveume pasar nesta última viaxe: en Nova York aseguráronme que a maleta ía directa a Adelaide. Menos mal que en Sidney, como ía con tempo, se me deu por esperar: alí saíu das primeiriñas.
As preciosas vistas que tiña desde o cuarto do meu hotel en Sidney
Outro consello se ides ter que pasar moitas horas nun aeroporto. Ides pensar que son un sibarita por isto que vou contar, pero veredes que non é así. Nos casos en que por calquera circunstancia me vexo na obriga de pasar catro ou máis horas nun aeroporto, opto por usar unha sala VIP. Que non, que non son ricachón nin vividor (ou se cadra vividor si, non estou seguro). Deixádeme que vos explique… Ben sabedes que os prezos das bebidas e comidas nun aeroporto non son baratos precisamente. Se xa queredes comer en condicións, con bebidas, cafés, sobremesas, pode saírvos case máis caro que a viaxe, esaxerando un pouco. Pois usar unha sala VIP (Lounge, que din agora) anda entre os 25-30 euros na maioría dos aeroportos. E dentro tedes para comer e beber a fartar, boas cadeiras, boa conexión a Internet, e nalgúns ata duchas! Para acceder podedes facer unha busca en Internet, que aquí non o podo explicar todo, pero que saibades que existe esa posibilidade, non en todos, pero si en moitos aeroportos. Déixovos unha galería dalgunhas das salas por onde andei. Non todas son boas: a de Shanghai deixaba moito que desexar (parecía un tanatorio), e a de Air India en Nova York tampouco pagaba a pena.
Avións
Por que a xente lle ten tanta teima a estes tubos cerrados hermeticamente con asentos moi xuntiños e ventás que non se poden abrir? Claro, dito así, non molan nada. E non vou falar do medo a voar nin das estatísticas que demostran que o avión é o medio máis seguro de transporte. Tampouco vou entrar na polémica de se é o máis contaminante. Confeso que son namorado da aviación comercial, así que non sería obxectivo.
Volando voy, volando vengo!!
Cando preparo a miña viaxe e chega a hora de elixir o asento, sempre lle dedico tempo. Falo de viaxes, non de desprazamentos. Aclaro: eu chamo viaxe ao feito de saír do continente, e desprazamento ao moverse dentro de Europa. Son así de pijo… Polo tanto estou falando agora de viaxes de 4 ou 5 horas para arriba.
Non é cuestión fútil o do asento. Se vas ter que pasar 14 horas como algúns dos voos que fixen, hai que pensalo ben. Para iso existen páxinas como Seat Guru nas que, poñendo o número de voo e o día, xa che presenta un plano dos asentos do avión e recomendacións de viaxeiros sobre un ou outro asento: este non se reclina porque está diante da saída de emerxencia, estoutro non coincide con ventá, aqueloutro está demasiado cerca do baño…
A importancia de elixir un bo asento
Eu son amigo de ir no asento de ventá, porque me marabilla ver as paisaxes alá abaixo. Pero teño excepcións. Nun voo nocturno, de 14 horas, como Sidney-Doha, pouco vas ver. E se no medio da viaxe queres ir ao baño, vas ter que molestar á persoa ou persoas que tes nos asentos do lado. Nunha destas viaxes longas tocáronme ao lado dúas mozas que (non o creredes) non se levantaron nas 14 horas e vinte minutos para nada!!!! Estou convencido de que usaban cueiros. Noutra viaxe, de Bangkok a Roma (11 horas e 44 minutos), tocoume ao lado un tipo con malas pulgas e mal encarado que no medio da viaxe abriu a bandexa, sacou unhas láminas, unhas acuarelas e púxose a pintar! Calquera lle dicía a ese home se podía desmontar todo o enredo para deixarme ir ao baño! Sabedes o río Tíber? Pois naceu cando ao aterrar en Roma naquel voo, púxenme a facer todas as miñas necesidades urinarias retidas.
Nos voos nocturnos eu aconséllovos un asento xunto ao corredor, de tal maneira que se necesitades estirar as pernas ou ir ao baño non tedes que molestar a ninguén. Non recomendo tampouco un asento moi preto dos baños, porque en determinados momentos teredes xente de pé ao lado vosa esperando a que quede libre o baño.
A seguridade nos destinos
O reporteiro George dando conta do levantamento carapintada na Arxentina (1990)
Esencial, cando esteades fóra do país, non andedes con pintas de paspáns, ou sexa, de guiris. Nos destinos turísticos (e hoxe en día, “grazas” ás low-cost –téñolles xenreira, si– poucos destinos se salvan de ser turísticos) existe unha fauna que anda ao axexo por se pode caer algo. Nunha cidade (non vou dicir cal) intentaron roubarme dúas veces na mesma semana polo método da mancha (“señor, unha pomba lixou o seu pantalón, axúdolle a limpalo”… mentres outro limpa a túa carteira) e noutra apuntáronme cunha pistola a un metro da miña cara para poder roubar o coche dun amigo. Por non falar aquela vez que uns policías pararon o coche onde eu viaxaba de noite con amigos para interrogarme e ver se podían sacarme cartos con calquera escusa (decatáronse de que pouco ían poder sacarme…). Ou aquela noite de lúa chea que me estaba bañando ás 3 da madrugada nunha praia cubana con amizades de alí, e veu a policía con lanternas desde a praia para sacarnos e pedirnos a documentación. Ou a primeira vez que viaxei a Bos Aires e cheguei a mesma noite en que se producía un intento de golpe de estado dos chamados carapintadas, cos militares nas rúas. Por non falar desta última onde o COVID-19 estivo pisándome os talóns toda a viaxe. Nótase que me gusta o risco e as aventuras intensas, non? Pero de verdade, non as busco!!
Ou, lembro agora, aqueloutra na que cheguei a destino e a miña maleta non lle petou chegar ata o día seguinte, inda que a min me avisaron de que podía ir buscala dous días despois: ese día que pasou no almacén do aeroporto aproveitaron para abrila e sacar algúns obxectos (por iso recomendo sempre que exista ese servizo no aeroporto, plastificar a equipaxe).
E como fixen para viaxar tanto
A pregunta do millón. Viaxei moito principalmente porque tiven sorte. Pero non un só tipo de sorte, senón de tres. Explícovos.
Primeiro foi sorte polo traballo que durante 18 anos puiden facer. Non era un traballo en si, e non vivía diso, pero desde 1990 a 2008 impartín cursos en centros galegos de todo o mundo enviado pola Xunta de Galicia. Isto me permitiu ir a unha chea de países de América e de Europa, estar 15 días cada vez en cada sitio e coñecer esas cidades da man da xente que alí vivía. Ademais en varios deses lugares tiven a oportunidade estar moitas veces (A Habana 17 veces, Río de Janeiro 6 veces, Bos Aires 10 veces, Montevideo 5 veces…) Esa foi a primeira “tipoloxía” de sorte.
A segunda “sorte” consistiu no manexo axeitado dos puntos que as compañías dan ao viaxar con elas. Grazas ás viaxes que vos acabo de contar agora conseguín unha boa cantidade de puntos. E o uso dalgunha tarxeta de crédito dalgunha compañía aérea tamén dá puntos para cambiar por viaxes. Desa maneira logrei ir á Habana por 120 euros (as taxas que hai que abonar sempre aínda que uses puntos), a Montevideo por 25 euros, a Nova York por 56 euros, a París por 20 euros ou a Hamburgo por 52.
A terceira “sorte” foi a dos sorteos. Porque moitos e moitas pensades que o dos sorteos é un conto e que nunca lle toca a ninguén. Eu son proba vivinte de que non é así, que tocan. Dígovos todos os que me tocaron a min? Premio dunha viaxe a Bali coa revista Viajar (1990); premio de 250.000 pesetas en viaxes da conta vacacións do Banco Hispano Americano (1992, fun a Australia e Tailandia); premio de Iberia dunha visita persoal e especial á factoría de Airbus en Toulouse para coñecer o primeiro avión coa nova librea (2013); premio de Air Europa dunha viaxe para dúas persoas a Uruguai (2018); premio de Iberia dunha viaxe para dúas persoas a Guayaquil (2019). Non quero dicir que gañe todos os premios. Estou sempre participando en todos os concursos “serios” que vexo en Facebook (se son dos que mandan compartir cousas, ou piden moitos datos ou non coñezo quen son, non entro). Así que a maioría deles non os gaño! Pero dígovos un secreto ben baixiño: se non participades, non gañades…
Para un namorado da aviación, como xa vistes que son, a visita á fábrica de Airbus en Toulouse foi o maior dos premios. Iberia fixo a reportaxe desta visita. Póñovola aquí e ademais así vedes como é unha “fábrica de avións”:
E con todo isto xa tedes material para programar as vosas viaxes, elixir destinos, e buscar concursos. Esta viaxe virtual que fixestes estes días comigo toca á súa fin. Espero que todas as vosas maletas chegaran en bo estado, que non vos puxeran ningún impedimento para pasar ningunha fronteira, que non tiverades ningunha lesión músculo-esquelética durante as camiñadas, que non perderades ningún voo, que non vos afectara a enfermidade do viaxeiro (ou sexa, diarrea), que non vos roubaran nada, que… que si, que todo isto vos pode pasar nas viaxes. Pero a pesar de todo, que bonito é viaxar!!!
Despedímonos da campaña “Mulleres de carne e verso”, mais non da poesía!
Decretado xa o estado de alarma pola crise sanitaria ocasionada polo Covid-19, desde as Bibliotecas Municipais lanzabamos nos nosos canais corporativos a proposta “Mulleres de carne e verso”. Unha iniciativa que naceu para celebrar a poesía e render homenaxe ás nosas poetas co gallo do Día Mundial da Poesía, que se conmemora o 21 de marzo.
Cada biblioteca da rede foi compartindo durante estas dúas semanas as verbas da escritora homenaxeada, entre as se atopan: Yolanda Castaño, Lucía Aldao, Eli Ríos, Luísa Villalta, Dores Tembrás, Olga Patiño, Emma Pedreira, Pilar Pallarés e Estíbaliz Espinosa.
- Pincha na imaxe para ver o fío de tweets da campaña #poesíaconM
Nun post anterior, “Mulleres, poetas e galegas”, recollíamos unha breve entrada descritiva das poetas cuxos versos compartiramos ata ese momento polas redes sociais (Facebook, Twitter e Instagram). Dedicamos agora unhas liñas ás poetas homenaxeadas que completan a nosa campaña.
Luísa Villalta (A Coruña, 1957 – 2004)
Recoñecida como unha das voces máis destacadas da cultura galega contemporánea, Luísa Villalta foi unha escritora prolífica e versátil, abarcando xéneros como a poesía, a narrativa, o ensaio, teatro e o texto xornalístico.
Estudou Filoloxía Hispánica e Filoloxía Galego-Portuguesa, dedicando parte da súa vida profesional á docencia de Lingua e Literatura Galegas no ensino secundario. Tamén era titulada en violín e formou parte da Xove Orquestra de Galicia e da Orquestra de Santiago de Compostela.
A súa escrita foi premiada en numerosas ocasións, entre as que destacan “A taberna do holandés”, galardoada co Premio Modesto R. Figueiredo (1990) ou “En concreto”, poemario que recibiu o XIII Premio Espiral Maior (2004) e -postumamente- o Premio Galego da Crítica á Creación Literaria (2005).
Dores Tembrás (Bergondiño, 1979)
Poeta e doutora en Filoloxía pola Universidade da Coruña (UCD), Dores Tembrás é especialista ademais na obra de Alejandra Pizarnik.
Publica no ano 2009 o seu primeiro poemario, “O pouso do fume” –finalista dos premios da Asociación de Escritoras e Escritores en Lingua Galega (AELG) 2010 na categoría de poesía- e no ano 2012 o álbum infantil“O peizoque Roque”, ilustrado por Xosé Tomás. En 2013 recibe o galardón Premio da Poesía Concello de Carral pola obra “Cronoloxía da urxencia”, editado en Espiral Maior.
No ano 2014 funda, xunto a Antía Otero, o proxecto literario editorial Apiario.
Olga Patiño (A Coruña, 1949)
Docente no ensino secundario, poeta, actriz e directora de teatro, ademais de colaboradora en xornais como La Voz de Galicia ou El Progreso e en revistas literarias como Luzes de Galiza, Xanela, Clave Orión e Anuario Brigantino.
A súa obra poética abrangue: “Latexos fragmentados” (2002), “Atmosferas” (2007)-poemario ilustrado polo gravador José Valentín, “Tempo en desuso ” (2008), “Natureza Haiku“ (2010)- proxecto conxunto coa pintora Isabel Pintado e a escultora Soledad Penalta , “Silencio habitado” (2013), “Territorio acoutado” (2017) -creación poética levada a cabo co fotógrafo Carlos Lorenzo.
Emma Pedreira (A Coruña, 1978)
Filóloga, poeta e narradora, Emma Pedreira participa tamén moi activamente na plataforma de crítica feminista A Sega.
A súa obra foi galardoada con numerosas premios literarios e participa ademais en infinidade de antoloxías colectivas. Algúns dos galardóns recibidos na súa traxectoria como poeta: Premio Johán Carballeira 1999 por “Diario bautismal dunha anarquista morta”, Premio Johán Carballeira 2001 por “Velenarias”, Premio Johán Carballeira 2002 por “Os cadernos d’amor e os velenos”, Premio Fiz Vergara Vilariño 2006 por “Casa de orfas”, Premio Poesía Concello de Carral 2012 por “Libro das mentiras” e Premio Gonzalo López Abente 2015 por “s/t”, entre outros moitos.
Pilar Pallarés (Culleredo, 1957)
Poeta renovadora da poesía galega, licenciada en Filoloxía Galego-Portuguesa en Santiago de Compostela e columnista en diversos medios de comunicación.
O seu primeiro libro publicado, “Entre lusco e fusco” (1979) gañou o Premio de Poesía Novoa do Facho e en 1983 o seu seguinte traballo, “Sétima soidade” é galardoado co Premio Esquío. Posteriormente publica, entre outros, os libros de poemas: “Livro das devoracións” (1996), “Poemas” (2000), “Leopardo son” (2011), polo que recibe o premio da AELG; e “Tempo Fósil” (2018), Premio da Crítica 2018 e Premio Nacional de Poesía 2019.
No ano 2019 recibe, ademais, réndeselle a homenaxe na Coruña “A escritora na súa terra”, impulsada pola AELG.
Estíbaliz Espinosa (A Coruña, 1974)
Licenciada en Socioloxía e Filoloxía Hispánica pola UDC, Estíbaliz Espinosa desenvolve a súa actividade como escritora, creadora e tradutora. Compaxina a súa carreira profesional no eido literario coa música -é mezzosoprano- , ademais de definirse como astrónoma afeccionada.
Publicou numerosos poemarios, entre eles: “Pan (Libro de ler e de desler)” , Premio Esquío de Poesía 1999; “Número e”, Premio de Poesía Espiral Maior 2001; “…as neuronas irmás…”, Premio de Poesía Afundación 2017. Recentemente -xaneiro 2020-recibiu o Premio Modesto Rodríguez Figueiredo polo seu texto titulado “23 xeitos de inventar unha constelación”.
A proposta “Mulleres de carne e verso“ chega ao seu fin, mais o noso compromiso de promover a lingua e cultura galegas, de celebrar a poesía e de difundir e dar visibilidade ás nosas autoras segue adiante!!
Lembrámosvos que na nosa canle en Youtube podedes desfrutar dos versos a viva voz dalgunha destas marabillosas poetas na lista de reprodución “Mulleres de carne e verso“.
Despedímonos cun convite. A invitación a descubrir, para aquelas persoas que aínda non a coñecen, á poeta coruñesa Claudia González Caparrós (1993), con dúas obras xa publicadas que podedes atopar no noso catálogo: “Si la carne es hierba (Sully Morland)” (2015) e “Te miro como quien asiste a un deshielo” (2018).
Forza e azos nestes días para todxs e cuidemos a linguaxe, porque as palabras configuran o noso mundo!!
Bos Aires. Un bibliotecario polo mundo. Capítulo 5
Miñas donas, meus señores… Póñome solemne con esta fórmula de saúdo utilizada por outros persoeiros –ademais de min– como Ramón Otero Pedrayo e Álvaro Cunqueiro. E fágoo porque a ocasión así o esixe. Hoxe imos de viaxe outra vez, pero trátase dunha viaxe especial. A cidade onde imos non forma parte da volta ao mundo que acabamos de rematar nestes días, mais si do meu acervo cultural, porque cultural é o acto de viaxar.
Hai moitas cidades que me marcaron na miña vida, case todas elas de América do Sur, e de todas elas podería falar con cariño e dedicarlle un post a cada unha: Río de Janeiro, A Habana, Montevideo, Caracas, Maracaibo, Comodoro Rivadavia… Pero como esta “novela” por entregas non pode converterse na colección viaxeira de Corín Tellado, nin nun culebrón, hai que ir acoutando e finalizando, co cal é forzado elixir unha para rematar. E a elixida é Bos Aires.
Bos Aires é unha das cidades que, xunto á Habana, máis veces visitei. É unha cidade que non cansa nunca. Ten unha vida cultural incríbel. E non falo só dos grandes espectáculos dos teatros da avenida de Corrientes, senón de toda a efervescencia cultural que bule nos seus barrios. Unha cultura de base, con milleiros de propostas en todos os recunchos, creativas, participativas, imaxinativas, contestatarias… E para as galegas e galegos ten unha significación especial, pola pegada que ilustres paisanos nosos deixaron nas súas rúas: Castelao, Blanco Amor, Luís Seoane, Rafael Dieste, Mercedes Ruibal, Lorenzo Varela, Laxeiro, Maruxa Villanueva, Neira Vilas, Arturo Cuadrado, Colmeiro, Maruja Mallo… E máis impacto aínda tivo e ten o día a día de milleiros de galegos e galegas e dos seus descendentes que fan que estar en Bos Aires sexa con frecuencia moi semellante a estar en Galiza.
Con todos estes prolegómenos, non vos apetece xa baixar as rúas porteñas? Imos aló!
O típico, iso de Palermo, Corrientes, Boca, o Obelisco de 9 de Julio, cemiterio da Recoleta, Costanera, Tigre, Puerto Madero… facédelo logo vós pola vosa conta. Eu quero acompañarvos a outros sitios. Que vos pareces se almorzamos en Tortoni? Se non o coñecedes, Café Tortoni é un dos bares notábeis de Bos Aires (existe unha categoría oficial denominada así) e funciona desde 1858. Asiduos clientes deste establecemento foron Borges, Ortega y Gasset, Alfonsina Storni, Fangio, Lorca, Gardel… Ten ata o seu propio tango. Paga a pena comezar a xornada aquí para almorzar. Como hoxe é luns, abre ás 8, así que convén vir cedo. A partir das 11 xa empeza a ser difícil entrar porque veñen excursións de guiris e hai cola para acceder. Estamos falando no suposto de que non temos ao coronavirus paseando polo mundo, claro. Porque xa que imaxinades que estades viaxando comigo, pouco vos custará engadir un chisquiño máis de maxia e eliminar o coronavirus destes mundos virtuais que estamos a percorrer.
Rematastes o café? E a factura? Non, non vos preocupedes: da factura de pagar xa me encargo eu. Falo da factura co significado arxentino: son masas e pezas de panadaría doce. Para que nos entendamos: algo así como os croissants, aínda que hai outras variedades. Ben, agora que xa saímos, douvos un pouco de tempo para que admiredes a avenida de Mayo (disque ten un aire coa Gran Vía madrileña) e vos acheguedes á praza de Maio para ver a Casa Rosada, o cabido e a catedral. Logo xa desde alí collede pola comercial rúa Florida. E por favor, non vos paredes cos “arbolitos”. Se necesitades cambiar diñeiro, falade comigo. Os “arbolitos” son os cambiadores ilegais que veredes ao longo de toda a rúa Florida. Se facedes uso dos seus servizos, levaranvos ás covas, as casas de cambio extraoficiais, que poden ser un quiosco, unha tenda de roupa, un centro de estética… e alí ofreceranvos o blue (o nome da divisa no mercado negro). No vídeo que vos gravei mentres paseabades pola rúa Florida, escoitaredes a unha “arbolita” ofrecendo o servizo. A que non vos decatárades de que vos ía gravando? É que teño unha microcámara!
E agora que xa fixestes algunha compra nas preciosas Galerías Pacífico, e xa chegastes ao final de Florida, vémonos xa onde a praza do General San Martín e desde alí subimos pateando (só son 20 minutos) ata a marabillosa libraría Ateneo Gran Esplendid.
Esta libraría foi elixida por National Geographic como a libraría comercial máis fermosa do mundo. O edificio abriu as portas en 1919 como teatro. Por alí pasaron compañías teatrais, de danza, de ópera. As primeiras gravacións de Gardel foron aquí, porque era a sede do selo discográfico Odeón (hoxe EMI). No 2000 abriu as súas portas totalmente reconvertido en libraría, a máis grande de América Latina, con 2000 metros cadrados e máis de 200.000 volumes. Que vos parece a entrada? Vexo que vos pasa como a todo o mundo que traio aquí: fican no medio mirando para todos lados e coa boca aberta. Non é para menos. Acompañádeme ao escenario, tamén reconvertido en cafetería.
Eu chupando da cola con Fernet na libraría Ateneo
Eu tomarei unha cocacola con Fernet. Vós pedide o que queirades. Fernet? Non sabedes o que é o Fernet? Pois unha bebida de herbas moi famosa na Arxentina. Disque é unha variante do Jägermeister pero é moi amarga, amarguísima, de verdade. A súa orixe é europea, mais non se sabe ben se de Francia, Checoslovaquia, Austria ou, o máis probábel, da rexión lombarda en Italia. De feito chegou aquí traída polos inmigrantes italianos. Xa sabedes que as inmigracións italianas e a galegas son as máis numerosas en Bos Aires. Falando diso, ide apurando porque o día vai pasando e temos que ir visitar o Centro Galego. Outra pequena camiñada de media hora e estamos alí. Que tedes fame? Beeen, aquí o normal é xantar un pouco antes que en Galiza, mais nesta cidade non tedes problemas para comer calquera cousa a calquera hora. Nas miñas primeiras viaxes á Arxentina, alá polos 90, non había moita máis cousa que carnes e pasta. Hoxe cambiou bastante e tedes para elixir todo tipo de cociña. E nun país carnívoro como este, Bos Aires mesmo ten unha boa oferta de restaurantes veganos por moito que vos sorprenda. Elixide o que queirades, que de aquí ao centro galego atoparedes moitos sitios.
E xa estamos no Centro Galego de Bos Aires. Está relativamente perto do Congreso. Este edificio que tedes ante vós forma parte da historia da Galiza. Foi, e segue sendo, ademais de institución cultural galega, un gran centro médico. Vén de pasar unha escura traxectoria no que estivo a piques de desaparecer. Unha inxección de cartos por parte dunha empresa privada, BASA, logrou poñer en marcha todos os seus servizos sanitarios. No pasado século foi un importante centro cultural. Castelao vivía moi preto del e alí morreu. Consérvase o cuarto e algúns obxectos que pertenceron a el. Mais tamén moitas obras de arte e verdadeiras “reliquias” do galeguismo. Non está todo aberto ao público pero eu consigo que vexades algo. Aquí tedes as fotos que tomei mentres íades admirando todo o que hai:
Non é o único “centro galego” en Bos Aires. De feito destaca e destacou máis polo seu carácter asistencial e mutualista. Na cidade hai decenas de centros galegos de todo tipo, desde o grande Centro Galicia (con instalacións deportivas e de lecer en Olivos, nos arrabaldes de Bos Aires, e no propio centro da cidade), ata centros máis pequenos como o Círculo Social Valle Miñor, a Sociedade Parroquial de Vedra, o Centro Lalín ou o Centro Betanzos, por citar só algúns, que desenvolven unha chea de actividades culturais e de ocio. Síntoo, non nos dá tempo a visitar máis. Mais quedade coa idea da importante presenza galega na cidade porteña. Eu, estes días, camiñando, atopei casualmente unha placa nun edificio sinalando que no seu interior había unha obra de Luís Seoane. Sitios “galegos” atoparedes moitos.
E xa pola vosa conta, se é que ides quedar máis tempo, podedes pasear polas súas rúas, tomar unha foto con Mafalda, ver onde viviu (que si, que existiu), visitar o barrio de Boca (un escenario demasiado turístico para o meu gusto) ou pasear por San Telmo (a ser posíbel un domingo) e parar a xantar nunha das súas “Pulperías”. Non, non son para pedir polbo á galega. Son antigos establecementos que funcionaban como as vellas tendas das aldeas galegas onde o mesmo podías comprar unha pota para a cociña, como tomar un viño e unha ración de queixo e chourizo, ou levarte unhas botas. Un vello almacén… Aquí tedes un curto vídeo do patio interior da Pulpería Quilapán.
Ambiente nocturno en Palermo
E se queredes rematamos tomando unhas copas, que a noite é moi boa, na zona de Palermo, nos arredores da praza Julio Cortázar. E logo, a durmir, que todo o día por aí cansa.
Déixovos en Bos Aires. Comprobaredes que é unha cidade que dá para escribir un post todos os días durante meses. Pero eu remato aquí a miña crónica de viaxes, porque é hora de que aproveitedes este confinamento para ir pensando e planificando, con moito tempo, as vosas viaxes. Mais non me despido hoxe. Dentro de dous días regalareivos a sobremesa: unha historia de consellos e anécdotas de aeroportos e avións, que dan para falar moito. E si, que xa algunha e algún o preguntou, que como fago para poder viaxar tanto. Tamén volo contarei. Será o próximo mércores. E como é habitual, aquí abaixo queda unha recompilación de fotografías da viaxe.
Blogs Clubs Lectura das Bibliotecas Municipais da Coruña 